alkayn

-ta: (magac, dhedig, keli) figaynta iyo fuudhafuudhaynta qof la kadeedayo. Dh: falakays.

(Halakayn-ta)

Nabarro xunxun gaarsiin; aad wax u yeelid.

m.f.dh eeg halakee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaawacyo culculus gaadhsiin. Dh: dhibaatayn, waxyeelayn, halukayn.

m.f.dh eeg ballee. la-mid: ballaysimo, ballaysin, billayn, billaysimo.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunug afartanbaxay gardaadin; tunka ku qaad oo la warwareegid. Ballaynta cunugga Buraale bootin dheere u daaya. ballays -ka: (magac, lab, keli) cunug afartanbaxay gardaadistii; tunka ku qaadis oo la warwareegis. Ballayska cunugga berri baan ka dhigay.

-ta: (magac, dhedig, keli) hees balwo ah ku luqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) si isdulsaarid ah u rassayn. Dh: callays.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax calyo ku qoyn.

m.f.dh eeg dallee.

-ta: (magac, dhedig, keli) nolol wanaagsan iyo khayr filasho.

m.f.dh eeg halhee. la-mid: halhays.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadalhayn joogto ah.

Halkakan; meeshatan; meeshaan.

n. phr., loc. here, at this place

(adv) at or in this place; here (hiyer); hither (hith er) ~ meeshaan. Ex: halkaan kaalay; come hither. 2. hereby (hiyer-baay)

(falkaabe) lagu tilmaamo meesha dhow. Dh: halkan, meeshan.

de: here, at this place

lx: halkaan

ps: np-loc

xe: Stay here and wait for me!

xv: halkan

key: halkaan

(Hallayn-ta)

1. Cid ama wax kale wax yeelid, wax u dhimid.

2. (isku hallayn, ku hallayn) kalsooni buuxda cid u qabid; u talasaarasho.

m.f.dh eeg hallee. la-mid: hallays.

vl. n. losing; ruining

-ta: (n) defect; damage (dhaamij); imperfection ~ kharibid-da

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti baadiyayn oo daryeeliwaayid. Dh: baadiyayn, lumin, dhumin Li: helid.

hallayn -ta: (magac, dhedig, keli) aalad ama wax kale, xumayn oo kaharribid. Dh: kharribid, xumayn. Li: hagaajin.

hallayn -ta: (magac, dhedig, keli) «isku kalsooni buuxda cid ku qabid oo ku tashad

hallayn-ta: (magac, dhedig, keli) «ku » hawl, qof kale, ku ogaad oo kaga seexad; ku hallays.

a: halleyn

de: losing; ruining

lx: hallayn

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: hallayn

-ta: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka oo aad sabuulka ka dhishid, miidayn, suqusha ka reebtid. Jallaynta hadhuudhku waxay timaaddaa kadib haadin iyo hufitaan badan.

-ta: (magac, dhedig, keli) madag ku dhedhejin oo ku gubid. Madkayntu waa hab ay Soomaalidu isku dawayn jireen. Dh: madkin.

(Qallayn-ta)

Wax waqtigoodii dib uga dhacay oo qalle noqday, gudasho, la imaansho; wax ka gar'allayn.

m.f.dh eeg qallee.

-ta: (magac, dhedig. keli) cibaado xilligeedii dhaaftay, dib u samayn. Dh: qallays.

m.dh la-mid: khilaawayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qalwo dhisid; ligo samayn. Waaberi yare ligada wuu qalwayn yaqaan. Dh: qalways.

qalwayn -ta: (magac, dhedig, keli) qaab loo dilo nin dad badan laaya oo inta nool na cabsi ku abuura iyo ninka isga oo xaas leh gogoldhaaf cad sameeya dhagax baa lala dhacaa inta uu ka dhimayo. Qalwayn waa xalka u dambeeya ee ciqaabta. Dh: rajmin.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka wax la cabbirayo oo taako lagu qiyaasay ka dhigid; taako ku cabbirida. Taakayntu yaanay kaa khaldamin.

taakayn -ta: (magac, dhedig, keli) taako u dhigid oo joojin. Taakaynta waa lagu ilko beelaa. Dh: taakays.

-ta: (magac, dhedig, keli) xabag marin si uu meel la rabay u qabsado.

xabkayn-ta: (magac, dhedig, keli) xabko soo gurid; soo shaqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) saabuuntii lagu maydhay ka saarid: biyihii hore kuwo ka nadiifsan kagaga daba maydhid, Dh: xalayn.

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax -> ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale - dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax = ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale: dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

-ka: (magac, lab, keli) barmiilka oo qayb ah.

alan -ka: (magac, lab, keli) farta caaradeeda.

(Kayn-ta)

Meel dhir badan; hawd; jiq: toon.

kayn¹: m.dh (-ymo, m.l) 1. Nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo. 2. (-ymo, m.l) Meel dhir badan; hawd; jiq; toon.

kayn²: m.dh (-ymo, m.l) (juqraafi) Eray lagu magacaabo dhul aan beernayn oo ay ka baxaan hoosbaxayaal isku cufan; mararka gaarkood waxaa loo adeegsadaa, iyadoo waxa la isku qanciyaa yaryihiin , inay yihiin kaymaha mansuunta nooc ahaantooda.

kayn¹: m.dh (-ymo, m.l) 1. Nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo. 2. (-ymo, m.l) Meel dhir badan; hawd; jiq; toon.

kayn²: m.dh (-ymo, m.l) (juqraafi) Erey lagu magacaabo dhul aan beernayn oo ay ka baxaan hoosbaxayaal isku cufan; mararka gaarkood waxaa loo adeegsadaa, iyadoo waxa la isku qanciyaa yaryihiin , inay yihiin kaymaha mansuunta nooc ahaantooda.

Woods, Jungle, Forest

f. n. bush; forest, thicket

-ta: (n) forest (foorast); forestland (foorastlandh); bush (bush) ~ jiq, duur

-ta: (magac, dhedig, keli) meel dhir badan oo jiq ah. Kayn maroodi daaqo keligaa ha marin. Dh: ay juuq, cayn, duud, xidh, hawd. Li: ban, bannaan, daleed. Wa: kaymo.

kayn -ta: (magac, dhedig, keli) nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo.

de: bush; [pl] forest, thicket

lx: kayn

pd: (-ta Pl: kaymo (/ha))

ps: n1-f

key: kayn

(Layn-ta)

(Wax badan) dilid; baabbi'in; warjeefid.

layn¹: m.l (-nan, m.l) 1. Xarriiq toosan oo meel ku calaamadaysan. 2. Saf. 3. Xarig koronto, taleefan iyo wixi lamida oo isku xira laba meelood ama in ka badan.

layn²: m.f.dh eeg lay.

m.l (-nan, m.l) 1. Xarriiq toosan oo meel ku calaamadaysan. 2. Saf. 3. Xarig koronto, taleefan iyo wixi lamida oo isku xira laba meelood ama in ka badan.

vl. n. killing, murder, slaughter

layn m. n. telephone line

-ka: (n) 1. telephone line ~ khad. 2. —layn -ta: (n) the act of killing

-ka: (magac, lab, keli) xarriiq toosan oo dheer. Dh: liin, xarriiq, khad. Wa: layman.

layn-ta: (magac, dhedig, keli) dad ama wax kale, aad u dilid. Dh: lays, dilid, baabbi'in, warjeefid.

(fal) wax kolkii hore dareere ahaa ama jilicsanaa adke ama rib ka dhig. Li: jilci.

adkay: (fal) xadhig iyo wax la mid ah aad u jiid oo wax aan dabacsanayn ka dhig. Awrka caynka iyo baydda u adkay, yaanu dheeliyine.

(Afayn-ta)

Bir iyo wixii kaloo wax lagu gooyo, af u yeelid; soofayn; lisid; sibid; loolin

m.f.dh eeg afee. la-mid: afays.

-ta: (n) sharpening (sharpening)-, honing (hooning) ~ soofayn

-ta: (magac, dhedig, keli) bir af ay wax ku goyso ama turqa soofayn oo af u eyelid. Mindidan saawirta ahi afayn bay u baahantahay. Dh: soofayn, lisitaan, lisid, loollin.

v., pl., simple past tense: we were

ahayn v., neg., simple past tense: was ~ were not

ahayn: (v) we were

ahayn: (v) [ with negative ma; not] was or were not.... Ex: aniga ma ahayn; that was not me

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo nadiif ah ajo ka dhigid; biyo jooga wasakhayn. Dh: ajays.

-ka: (magac, lab, keli) abtirsiga qof leeyahay iyo isirkii uu ka soo farcamay. Alcankaa lagama faanee, waa lagu faanaa. Dh: abnaq, isir, asuul.

(Alkun-ka)

1. Wax aan hor u jirin oo la abuuro; abuur; uun.

2. (Alkun-ka, Alkun-ta) Labada inay is guursadaan isu doonay, waxay isu yihiin.

alkun¹: m.l (-nno, m.dh) Nin ay gabadh u doonantahay.

alkun²: m.dh (-mo, m.l) Gabadh nin u doonan.

alkun³: f.g1 (-umay, -untay; -umi) 1. Wax aan horee u jirin abuurid. 2. Ka a.: wax kale ka soo saarid.

alkun¹: m.l (-nno, m.dh) Nin ay gabadh u doonantahay.

alkun²: m.dh (alkumo, m.l) Gabadh nin u doonan.

alkun³: f.g1 (alkumay, alkuntay; alkumi) 1. Wax aan horee u jirin abuurid. 2. Ka a.: wax kale ka soo saarid. m.f.dh, alkumid.

m. n. fiance, boy friend

alkun [feminine] n. fianc�, girl friend

alkun v. invent, create, initiate, found

alkun vl. n. invention, creation

-ka: (n) fiance (fiyaansee); a man engaged to be married

alkun-ta: (n) fiancee (fiyaan see); a woman engaged to be married

(fal) 'awood Rabbi' abuur; uun.

alkun: (fal) waxaan hore u jirin billaw.

alkun -ka: (magac, lab, keli) eeg alkumid.

alkun -ka: (magac, lab, keli) heshiis iyo ballan.

alkun -ka: (magac, lab, keli) aasaaska iyo wax cusub joojin. Waxaan dira galay, een darra alkumay, miyuu dibi dhalay, uu durbaba gudhay.

/alleey/allays, allaying, allayed; dejin qof xanaaqsanaa ama cabsanayey (yarayn). e.g. He tried to allay her fears.

alxan¹: m.l 1. Macdan si sahlan dabku u dhalaaliyo oo wax lagu kabi karo. 2. la-mid: alxamid.

alxan²: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Bir iyo wixi lamida alxan ku kabid.

alxan¹: m.l 1. Macdan si sahlan dabku u dhalaaliyo oo wax lagu kabi karo. 2. la-mid: alxamid.

alxan²: f.g1 (alxamay, alxantay; alxami) Bir iyo wixi lamida alxan ku kabid. m.f.dh, alxamid.

m. n., (mass n.): welding, solder

-alxamay /alxantay: (v) weld (weeldh); solder (soodher); braze (bareyz) —alxan -ka: (n) welding (weelding)

(fal) isku dhadhab; isku dhalaali; laxaamadee. Baabuurkan baa naga jabee, noo alxan.

alxan -ka: (magac, lab, keli) isku dhejinta labo birood, isku dhabdhabka biraha; isku qayacaynta iyo isku dhalaalinta biraha.

de: welding, solder

lx: alxan

pd: (-ka)

ps: n2-m-mass

syn: laxaamad

key: alxan

m.dh (kiimika) Iskudhisyo orgaanig ah oo sameysma marka hal ama in ka badan oo atamyada haydarojiin ee amooniyada lagu beddelo koox orgaanig ah.

m.dh (kiim.) Iskudhisyo orgaanig ah oo sameysma marka hal ama in ka badan oo atamyada haydarojiin ee amooniyada lagu beddelo koox orgaanig ah.

(Ekayn-ta)

1. Wax is le'eg ama wax kale u eg, ka dhigid.

2. Wax socona haya oo badan, meel, si ballaaran ugu duwid.

m.f.dh eeg ekee.

-ta: (magac, dhedig, keli) labo wax, isla mid ka dhigid; wax is le'eg ama isku eg ka dhigid; isku ekeysiin.

ekayn -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo socda oo badan, meel si ballaadhan ugu du'wid.

ekayn -ta: (magac, dhedig, keli) (la ~) wax ku xidhid. Dameerku meeshiisii kama dhaqaaqin waayo xadhig baa lala ekeeyay.

(Ilayn-ta)

1. Il ama siriq samayn, waxayn; siriq ku roorin.

2. (senen) Dhugasho wax ku yeelid; dhabataysi.

m.f.dh eeg ilee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cawryid; eegmo cid lagu dhabateeyo. Dh: dhabasho.

ilayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel madow oo aan nal lahayn, iftiimin. Dh: nalayn, siraadid.

-ka: (magac, lab, keli) guux iyo sawaxan meel fog laga maqlo. Dh: bulxan, or.

(fal) hawl agaasin oo isku dubbarid. Shir iskaashi innoo olkay. Dh: olalee, abaabul.

m.f.dh eeg ulee. la-mid: ulays.

-ta: (magac, dhedig, keli) ul la dhicid; dhenged ku garaacid. Dh: dhengedayn, ulays, dhengedeyn.

(Aabayn-ta)

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

2. (weel) xoolayn.

m.f.dh eeg aabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

m.dh eeg aafee. la-mid: aafeyn.