Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Alifba'-da)

2

Xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo shibbaneyaal; alif.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo Shibbanayaal; alif. la-mid: alif.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo Shibbanayaal; la-mid: alif.

waa la naqliyay ✓

f. n. alphabet

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo shibbanayaal ama xarfo iyo xarako. Dh: far.

waa la naqliyay ✓

1

de: alphabet

2

lx: alifba'

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f

5

key: alifba'

waa la naqliyay ✓

-da: (n) alphabet (alfabeet). Ex: alifba 'da afSoomaaliga; the Somali alphabet

waa la naqliyay ✓

(= dha') dhawaaq alifba'da kammid ah oo astaantatani dh calaamo u tahay. Waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

(خ; kha') dhawaaq alifba'da kamid ah oo astaantatani kh calaamo u tahay. Waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

1

(Shiin-ka)

2

Dhawaaq alifba'da ka mid ah oo astaantatani sh calaamo u tahay; waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

1

u¹: m.dh (u') Xarafka labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga, waana shaqal.

2

u²: h (naxwe) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa: a) qurub la xiriira jiho la aado. Tusaale: “Halkaa u orod!”; b) qurub la xiriira qofka loo aado. Tusaale: “Cali baan u tagay”; c) qurub la xiriira qof ama shay daraaddiis wax loo sameeyo. Tusaale: “Naagta aqal u dhis!”; d) qurub la xiriira habka ama sababta wax loo sameeyo. Tusaale: “Si wanaagsan u samee!”, “Maxaad u soo iibsatay?”; e) ugu: qurubyo lagu cabbiro kalasarraynta. Tusaale: “Wiilasha asaga ayaa ugu wanaagsan”.

waa la naqliyay ✓

m.dh (wa') Xarafka kow iyo labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga waana shibbane.

waa la naqliyay ✓

m.dh (ya') Xarafka saddex iyo labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga waana shibbane.

waa la naqliyay ✓

1

u¹: (u') m.dh Xarafka labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga, waa shaqal.

2

u²: h (naxwe) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa: a) qurub la xiriira jiho la aado. Tusaale: Halkaa u orod! b) qurub la xiriira qofka loo aado. Tusaale: Cali baan u tagay. c) qurub la xiriira qof ama shay daraaddiis wax loo sameeyo. Tusaale: Naagta aqal u dhis! d) qurub la xiriira habka ama sababta wax loo sameeyo. Tusaale: Si wanaagsan u samee! Maxaad u soo iibsatay? e) ugu: qurubyo lagu cabbiro kalasarraynta. Tusaale: Wiilasha asaga ayaa ugu wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

(wa') m.dh Xarafka kow iyo labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga waana shibbane.

waa la naqliyay ✓

(ya') m.dh Xarafka saddex iyo labaatanaad ee alifba'da af Soomaaliga, waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xadhig awrka lagu raro oo sakaarka iyo xundhurta inta u dhaxaysa mara oo kabaallada ku xidhma.

2

cayn -ka: (magac, lab, keli) xaraf ka mid ah Alifba'da Soomaaliga iyo Carabiga.

3

cayn -ka: (magac, lab, keli) waxyaabo kala duwan mid ka mid ah. Dhar laba cayn kala ah ayuu keenay Dh: jaad, nooc, caynad.

4

cayn-ta: (magac, dhedig, keli) aqal yar oo buulah. Dh: cooshad.

5

cayn-ta: (magac, dhedig, keli) asalka iyo isirka uu wax ka soo jeedo. abnaq, isir.

6

cayn -ta: (magac, dhedig, keli) meel geedo daban leh. Dh: kayn, ay.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) buug lagu ururiyo af dhan erayadiisa oo lagu wada qoro iyaga oo u taxan sida Alifba'du ay u kala horrayso. Sida badan, erey walba waa lagu barbar qoraa macnihiisa ama sharraxiisa oo afkaas ah ama af kale. Dh: qaamuus.

waa la naqliyay ✓

(la'): xarafka labo iyo tobnaad ee Alifba'da Far-Soomaalida, ahna shibbane u qorma: L, l.

waa la naqliyay ✓

(na'): xarafka afar iyo tobnaad ee Alifba'da Far-Soomaaliga ahna shibbane u qorma: N, n.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhediq, keli) eeg ontor. oo: shaqalka dheer ee xarafka 15aad ee Alifba'da Far Soomaaliga.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xarafka kow iyo labaatanaad ee alifba'da Carabiga oo u dhigma xarafka 'Q' ee Far Soomaalida.

waa la naqliyay ✓

m.dh Awoodda qof u leeyahay wax curinta. la-mid: allifid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Awoodda qof u leeyahay wax curinta. la-mid: allifid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qoraalka buug suugaan, ama farshaxan maskaxeed. Allifaadda buuggani waqti bay qaadatay. Dh: qorid, curin tirin, allifid.

waa la naqliyay ✓

m.l Caano dhay ah oo xoortii ka dhacday.

waa la naqliyay ✓

s.f. - waaberi, aroor.

waa la naqliyay ✓

Alpha

waa la naqliyay ✓

1

(Alif-ka)

2

1. Magaca xuruufta; Alifba'.

3

2. A'-da Carabiga

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) 1. Xarafka ugu horreeya farta Carabiga. 2. Alifba'. 3. Astaan alifka u eg oo xoolaha lagu sunto. 4. (alfaan, m.dh) Darajo la siiyo sarkaalxigeenka.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) 1. Xarafka ugu horreeya farta Carabiga. 2. Alifba'. 3. Astaan alifka u eg oo xoolaha lagu sunto. 4. (alfaan, m.dh) Darajo la siiyo sarkaalxigeenka.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. A [first letter of the Arabic & Somali alphabet.]

2

alif m. n. alphabet

3

alif m. n. stripe (showing military ~ police rank)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. the first vowel letter of the Somali alphabet [A]. 2. the first class rank of military or police

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka u horreeya xarfaha afka Carabiga, afaf kale oo badani na way ka dheegteen. Afafka Laatiinka waxa u dhigma 'A'. Alif kaa xumaadaa Al-Baqruu ku dhibaa.

2

alif -ka: (magac, lab, keli) derejo ciidan oo derejada dablaha ka sarraysa. Abtigay waxa uu sitaa alif.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Ilmo yar sida loo hadlo barid.

waa la naqliyay ✓

1

afbax¹: m.l la-mid: afbixid.

2

afbax²: f.mg1 (-xay, xday; -bixi) U a.: qof wax sirtooda si daacadnimo ah ugu sheegid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, xday; -bixi) U a.: qof wax sirtooda si daacadnimo ah ugu sheegid. m.f.dh, afbixid.

waa la naqliyay ✓

(fal) «ulacid kale si cad ugu sheego waxaad rabtay. Intaad cid u diraysid adigu ba soco oo ula afbax.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Ciyaarta jarta marka qof god bannaan oo uu xoolihiisa u raro waayo. 2. Middi a.: midda aan wax goynayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Ciyaarta jarta marka qof god bannaan oo uu xoolihiisa u raro waayo. 2. Middi a.: midda aan wax goynayn.

waa la naqliyay ✓

(adj) 1. blunt (balaant)-, having a dull edge or end; not sharp ~ saawir 2. uncovered; without lid

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mindi iyo wax la mid ah, saawiroobid. Mindi afla' wax ha ku gawricin. Dh: saawir.

2

afla': (tilmaame) qof dhedig oo ilkaha hore lahayn. Afla' ilkaha dagaal bay ku weyday.

3

afla': (tilmaame) weel wax lagu lagu shubto amal rito oo an dabool lahayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kolay yar oo ay dumarku wax ku ritaan. Alaabtan iga kala daadsan albab aan ku rito ii keen.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) buug si gaar ah u samaysan oo sawirrada xusuusta ah lagu kaydsho. Albamkii xasuus reebka ayaan soo illoobay. Dh: album.

waa la naqliyay ✓

/eyliyas/aliases; (inter) magac been ah sheegasho.

waa la naqliyay ✓

/eyliyas/ (n) maghy rasmy ing haayni amy beeng eh.

waa la naqliyay ✓

/aalabaay/alibis;(n) 1. bariinimo (ka maqnaanshaha meel dambi ka dhacay ama lugu galay). e.g. his alibi for the night of the robbery. 2. cududaar, raalli galin khalad dhacay. e.g. He provided no alibi for his absence.

waa la naqliyay ✓

/aalabaay/ (n) wal eddaayaw qofky inii meel kely jeri maddi dembyghy ly gali.

waa la naqliyay ✓

1

ifbax¹: m.l Muuqasho.

2

ifbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Soo i.: wax bidhaantooda muuqasho. 2. Soo i.: wax caan ah noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Soo i.: wax bidhaantooda muuqasho. 2. Soo i.: wax caan ah noqosho. m.f.dh, ifbixid.

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) [with preposition soo ] come into existence; cause to rise ~ soo ifbax

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shaacbax; caan noqo; mid la yaqaan noqo.

2

ifbax -a: (magac, lab, keli) shaacbixid; caan noqosho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si qardajeex ah oo an hubsiimo lahayn u falgalid. Ababa'da Caarre cidba ka cabsiin mayso. Dh: qardajeex.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg alif (4).

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. stripes

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of alif] stripes (istraaypis); a strip of cloth worn on a uniform to indicate ranks

waa la naqliyay ✓

-ta: (magacwadareed) derejooyinka ciidanka kuwooda alifka wata sida alifle, laba'alifle iyo saddex'alifle.

waa la naqliyay ✓

1

de: stripes

2

lx: alfaan

3

pd: (-ta Sg: alif)

4

ps: n8-f-pl

5

key: alfaan

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: A [first letter of the Arabic & Somali alphabet]

3

hm: 1

4

lx: alif

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: alif_1

waa la naqliyay ✓

1

a: alifba'

2

de: alphabet

3

hm: 2

4

lx: alif

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: alif_2

waa la naqliyay ✓

1

de: stripe (showing military ~ police rank)

2

hm: 3

3

lx: alif

4

pd: (-ka Pl: alfaan (ta))

5

ps: n8-m

6

key: alif_3

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Qof ciidanka qalabka sida ka mid ah oo darajadiisu hal alif tahay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Qof ciidanka qalabka sida ka mid ah oo darajadiisu hal alif tahay.

waa la naqliyay ✓

m. n. junior noncommissioned officer, lance-corporal

waa la naqliyay ✓

-aliflaka: (n) the first class rank of military or police; lance corporal

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof sita derejada ugu hoosaysa ee ciidanka; derejada dablaha ka sarraysa. Cabdillaahi waa alifle.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dable

2

de: junior noncommissioned officer, lance-corporal

3

lx: alifle

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m

6

key: alifle

waa la naqliyay ✓

alinéa, n.m. - Qayb qormo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-booyin, m.l) (baayoloji) Duul ka tirsan borotosowa, jidhkooduna leeyahay soo baxyo aan joogto ahayn oo loo yaqaanno addimobeenaadyo. Kuwaas oo ay u isticmaalaan socodka iyo quudashada taas oo keenta in qaabka jidhkoodu si joogto ah isku beddelo. Sinjiyada amiibada badankoodu waxay si xor ah ugu dhex noolyihiin carrada, dhooqada ama biyaha halkaas oo ay ka quutaan borotosowaha yaryar iyo dhirta kale ee unugleyda ah, laakiin tiro yar ayaa dulin ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-booyin, m.l) (baay.) Duul ka tirsan borotosowa, jidhkooduna leeyahay soo baxyo aan joogto ahayn oo loo yaqaanno addimobeenaadyo. Kuwaas oo ay u isticmaalaan socodka iyo quudashada taas oo keenta in qaabka jidhkoodu si joogto ah isku beddelo. Sinjiyada amiibada badankoodu waxay si xor ah ugu dhex noolyihiin carrada, dhooqada ama biyaha halkaas oo ay ka quutaan borotosowaha yaryar iyo dhirta kale ee unugleyda ah, laakiin tiro yar ayaa dulin ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar. Licbad ayaan dheelay. Dh: cayaar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meesha la marayo oo qoyan aawadeed, kolba silbasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Lifaaq-a)

2

1. Liilan yar oo dun ah oo maryaha lagu tolo.

3

2. Wax la baara hayo oo aad loo eego; wax dhab ugu fiirsasho; jeedaalo; fiiro.

4

3. hannaan-wanaag; qaab.

waa la naqliyay ✓

1

lifaaq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dun yar oo cirbad dulkeed ku jirta. 2. Dokominti la dirayo warqad la raaciyo oo sii kaabaysa dulucda.

2

lifaaq²: m.l (-qyo, m.dh) (naxwe) Qurub lagu kaabo erey salkiisa, si uu u beddelo qiimaha iyo waxqabadka ereygaas; lifaaqyadu waxay u kala baxaan: “horkabe” (ereyga hortiisa ayuu ku lifaaqmaa), “dibkabe” (ereyga dhammaadkiisa) iyo “dhexkabe” (ereyga dhexdiisa).

3

lifaaq³: f.g1 (-qay, -qday) 1. Cirbad dulkeed dun gelin. 2. Ku l.: dokominti la dirayo warqad sii raacin. 3. Maro iyo wixi lamida mid kale ku tolid.

waa la naqliyay ✓

1

lifaaq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dun yar oo cirbad dulkeed ku jirta. 2. Dokominti la dirayo warqad la raaciyo oo sii kaabaysa dulucda.

2

lifaaq²: m.l (-qyo, m.dh) (naxwe) Qurub lagu kaabo erey salkiisa, si uu u beddelo qiimaha iyo waxqabadka ereygaas; lifaaqyadu waxay u kala baxaan: 'horkabe' (ereyga hortiisa ayuu ku lifaaqmaa), 'dibkabe' (ereyga dhammaadkiisa) iyo 'dhexkabe' (ereyga dhexdiisa).

3

lifaaq³: f.g1 (-qay, -qday) 1. Cirbad dulkeed dun gelin. 2. Ku l.: dokominti la dirayo warqad sii raacin. 3. Maro iyo wixi lamida mid kale ku tolid. m.f.dh, lifaaqid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. makeshift ~ temporary handle (of thread ~ rope)

2

lifaaq v. observe, look at carefully, examine thoroughly, study

3

lifaaq m. n., [abstract] elegance, good ~ proper shape

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) attachment (ataaj-ment); appendage (a-pen-deeyj)

2

liqaaq: (v) see [eeg] ku lifaaq

waa la naqliyay ✓

1

Allegato

2

Enclosure

waa la naqliyay ✓

1

Allegato

2

Enclosure

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aad ugu fiirso oo jeedaali.

2

lifaaq: (fal) «ku ~» liil yar oo dun ama wax kale ah, ku tol.

3

lifaaq-a: (magac, lab, keli) wax la baadhayo oo aad loo eego; wax dhab ugu fiirsasho. Dh: fiiro, jeedaalo.

4

lifaaq -a: (magac, lab, keli) hannaanwanaag iyo qaabfiicni.

5

lifaaq -a: (magac, lab, keli) liilan dun ah oo maryaha lagu tolo.

6

lifaaq -a: (magac, lab, keli) qoraal si gaar ah loo muujiyo oo qoraallada rasmiga ah lagu dabakaro ama xagga danbe laga raacsho.

waa la naqliyay ✓

(waxay raacdaa magacyada wax falaya, wax taaranaya) = kiiba; tiiba; kasta, (eeg walba).

waa la naqliyay ✓

num., [adjective] / adj-atr: each, every

waa la naqliyay ✓

(adv) in addition; yet (yat); still (istiil); also (ool-so); too (tuu) ~ weliba, wali; sidoo kale

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) eeg walba.

waa la naqliyay ✓

1

cf: walba

2

de: each, every

3

initial: w

4

lx: waliba

5

ps: num-adj / adj-atr

6

key: waliba

waa la naqliyay ✓

1

alabbas¹: m.l 1. Orod aan caadi ahayn oo baqdini ku jirto. 2. la-mid: alabbasid.

2

alabbas²: f.mg1 (-say, -stay) Orod aan caadi ahayn oo baqdin ku jirto samayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) baxso oo cagaha wax ka day.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Carruur dugsi ku jirta oo alifka dhigata. 2. Ciidamada inta alif sidata.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Carruur dugsi ku jirta oo alifka dhigata. 2. Ciidamada inta alif sidata.

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) ardayda yaryar ee weli alifba'da dhigata; carruurta quraanbarashada markaas uun lagu daray. Ardayda madrasadda dhigataa, alifley bay u badan tahay. Li: kitaablay.

waa la naqliyay ✓

Aloobaar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daboolka daawaha laxooxda lagu daboolo. Dherigiyo alqaban ka, deriskaa i siiyay, daawaha laftiisa na, waan soo amaahday. Dh: halqaban, anqabal.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) abbaaran; lala helay. Neef asiiban bay u eg tahay.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) iskudhis orgaanig ah oo ah alkiin ama alkeyn iyo faracooda. Waxay isku dhisyada alifaaliha badidoodu leeyihiin dhis silsilad furan ama giraamo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) (kiimika) Iskudhis orgaanig ah oo ah alkeyn, alkiin, ama alkayn iyo faracooda. Iskudhisyada alifaaligga ah badidoodu waxay leeyihiin dhis silsilad furan, hasayeeshe qaarkood, sida saykalohigseyn iyo sukurows, waxay leeyihiin giraamo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) (kiim.) Iskudhis orgaanig ah oo ah alkeyn, alkiin, ama alkayn iyo faracooda. Iskudhisyada alifaaligga ah badidoodu waxay leeyihiin dhis silsilad furan, hasayeeshe qaarkood, sida saykalohigseyn iyo sukurows, waxay leeyihiin giraamo.

waa la naqliyay ✓

adj., [expression] senseless, meaningless; mindless, foolish, unintelligent

waa la naqliyay ✓

1

de: senseless, meaningless; mindless, foolish, unintelligent

2

lx: caqli la'

3

ps: adj-expr

4

key: caqli_la'

waa la naqliyay ✓

1

(Galtibbax-a)

2

Reer-miyinnimo iyo galtinnimo kabbax; ilbax.

waa la naqliyay ✓

1

galtibbax¹: m.l la-mid: galtibbixid.

2

galtibbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Qof, degaan uu ku cusub yahay dhaqankiisa la qabsasho.

waa la naqliyay ✓