ahayn — Macnaha & Turjumaada

1

v., pl., simple past tense: we were

2

ahayn v., neg., simple past tense: was ~ were not

waa la naqliyay ✓

1

ahayn: (v) we were

2

ahayn: (v) [ with negative ma; not] was or were not.... Ex: aniga ma ahayn; that was not me

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg jahee. la-mid: jahays, jihayn, jihays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaho u kaxayn.

waa la naqliyay ✓

1

v., neg., simple past tense: had not, did not have

2

lahayn v., pl., simple past tense: we had ~ owned something

3

lahayn v., pl., simple past tense: we said ~ were saying

4

lahayn v., pl., -aux: we would (have) [conditional]

5

lahayn v., neg.-aux: would not (have) [negative conditional]

waa la naqliyay ✓

(v) we used to have. Ex: gaari baan lahayn; we used to have a car

waa la naqliyay ✓

ahan! interj. - ahan! ah! (dhawaaq la xidhiidha hawl adag).

waa la naqliyay ✓

v., sg., present habitual: I am

waa la naqliyay ✓

(v) I am. Ex: Somaali baan ahay; I am a Somali. Ameerikaan baan ahay; I am an American

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sidaas ayaan ku suganahay. Waxaan ahay waadiga dugsiyada, waxaan ahay waanada macallinka.

waa la naqliyay ✓

1

de: I am

2

lx: ahay

3

ps: v5a-1sg-prhb

4

xe: Im fine'; Ardeyga cusub baan ahay. 'I am the new student.

5

xv: Waan fiicanahay.

6

key: ahay

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hayn-ka) Geed-abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

2. (Hayn-ta) Qof agti joogid ama oollaan; gacan ku dhigid; qabasho; qabid.

waa la naqliyay ✓

1

hayn¹: m.l Geed abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

hayn²: m.f.dh eeg hay. la-mid: hays².

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] thornless plant species, growing in arid areas

2

hayn vl. n. act of holding ~ keeping

waa la naqliyay ✓

1

(Hayn) C Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

2

C Suaeda monoica J.F.Gmel. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of keeping or holding something; retainment (riteeynment) ~ xafidid

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, dhedig) geed nagaadheed ka baxa xeebaha iyo dhulka ciidda dhanaan oo geelu ku jeelbaxo. Dh: dalluug, xudhuun.

2

hayn -ta: (magacwadareed) geed'abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

3

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof ama hanti laguu dhiibay mas'uul ka ahaan. Dh: daranyodhabid, daryeelid.

4

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) faraqabsiin uu qof mulki u haysto. Dh: lahaan.

5

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) gacanta ku xajin. Dh: xajin.

6

hayn -ta: (magac, dhedig, keli) xafidsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Afayn-ta)

2

Bir iyo wixii kaloo wax lagu gooyo, af u yeelid; soofayn; lisid; sibid; loolin

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg afee. la-mid: afays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) sharpening (sharpening)-, honing (hooning) ~ soofayn

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bir af ay wax ku goyso ama turqa soofayn oo af u eyelid. Mindidan saawirta ahi afayn bay u baahantahay. Dh: soofayn, lisitaan, lisid, loollin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ahaan-ta)

2

Noqod; ku sugnaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ah. la-mid: ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

v.-inf: to be

2

ahaan vl. n., [abstract] state of being, becoming

waa la naqliyay ✓

(v) he or it might be. Ex: sidee buu ahaan lahaa; how he might have been

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) noqod; ku sugnaan. Waxaan shirka uga soo qayb galay aqoonyahan ahaan.

waa la naqliyay ✓

v., sg., simple past tense: you were / she ~ it [fem.] was ...

waa la naqliyay ✓

(v) she or it was. Ex: gabar qurux badan bay ahayd; she was a beautiful girl

waa la naqliyay ✓

1

de: you were / she ~ it [fem] was ...

2

lx: ahayd

3

ps: v5a-2sg/3f-past

4

xe: It was a new airplane.

5

xv: Dayuurad cusub bey ahayd.

6

key: ahayd

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo nadiif ah ajo ka dhigid; biyo jooga wasakhayn. Dh: ajays.

waa la naqliyay ✓

m.dh (kiimika) Iskudhisyo orgaanig ah oo sameysma marka hal ama in ka badan oo atamyada haydarojiin ee amooniyada lagu beddelo koox orgaanig ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (kiim.) Iskudhisyo orgaanig ah oo sameysma marka hal ama in ka badan oo atamyada haydarojiin ee amooniyada lagu beddelo koox orgaanig ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabi-ga)

2

Arrin aan jid ahayn oo cid lagula kaco; gardarro; maag; daandaansi.

waa la naqliyay ✓

1

(Ab'ogaa-ga)

2

Dad dalka gudihiisa weligii degganaa; aan gadaal-ka-imaad ahayn; waddani (ab'ogaa iyo abaarikeentay).

waa la naqliyay ✓

1

(Abaydin-ta)

2

1. Carruur, caanaha ay hooyada ka nuugaan, ka gooyn.

3

2. Caano aan kuwa hooyo ahayn (oo xoolaad) carruur siin oo ku korin.

4

3. Carruurta lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

(Adayg-ga)

2

Aan jileec ahayn; qalleyf.

waa la naqliyay ✓

1

(Afgarooc-a)

2

Aan hadalka si wanaagsan u sheegi karin, u jeedin karin; aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Amarkutaagla-ha)

2

Karti iyo awood la lee yahay ama la marooqsaday, oo si xun oo aan xaq ahayn, loogu dhaqmo; jaa'irnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Ansax-a)

2

Wax sharciga waafaqsan; sharci ahaan loo oggolaan karo ama loo aqbali karo; aan ahayn wax la duri karo ama la burin karo.

waa la naqliyay ✓

1

(Areeba-da)

2

Naag aan gaari ahayn; basari; goonbaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Asiili-ga)

2

1. Sharaf leh; gob.

3

2. Asalkii ah; aan u'ekaysiis ahayn; asli.

waa la naqliyay ✓

1

(Asli-ga)

2

(wax) run ah, ee aan ahayn ku loo ekaysiiyey, ama, lagaga dayday.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaddil-ka)

2

Aan xaq ahayn; dulmi; gardarro; jiddarro.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaqima-da)

2

Neef xoolo ah oo aan madi ahayn; aan caano badan lahayn; badho; hooto; gabno; (ama baaqin).

waa la naqliyay ✓

1

(Baaxad-da)

2

Aan xalleef ahayn ee qiro leh; ballaar leh; toox.

waa la naqliyay ✓

1

(Babactan-ka)

2

Dagaal aan dhab ahayn tabihi muujin; tartan; garmaame; loollan; laacdan; cayaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Badow-ga)

2

Aan reer-magaal ahayn; reer-miyi; aan wax aqoon; aan ilbax ahayn; galti; khashiin; (ama Badwi).

waa la naqliyay ✓

1

(Baqabbeenla-ha)

2

Baqasho aan run ahayn; tab tabaha dagaalka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Baqbaq-a)

2

1. Dhegdhegga indhaha buka ama aan nadiifka ahayni yeeshaan; fiish; dhalxan (baqbaq qoyan), xafajo (baqbaq qallalan).

3

2. Xabagta gabowdey.

waa la naqliyay ✓

1

(Baranbara-da)

2

Cayayaan madow ama guduud-madow ah oo leh baalal jiidan, lugo dheerdheer iyo geeso aad u miiqan; waxay ku badan tahay jikada, kortagga iyo meelaha aan nadiifka ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Baruur-ta)

2

Hilibka intiisa cad oo dufanka leh oo aan jiirka ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Baxdow-ga)

2

Faras dheerayn caan ku noqday; aan fardaha la mid ahayn ee ka baxsan ama ka soo dhex baxay.

waa la naqliyay ✓

1

de: we were

2

hm: 1

3

lx: ahayn

4

ps: v5a-1pl-past

5

key: ahayn_1

waa la naqliyay ✓

1

de: was ~ were not

2

hm: 2

3

lx: ahayn

4

ps: v5a-neg-past

5

xe: He was not a teacher in that school.

6

xv: Macallin muusan ka ahayn dugsigaas.

7

key: ahayn_2

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baahee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.

waa la naqliyay ✓

1

(Cadhayn-ta)

2

Cadho ku ridid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cadhee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cadho ku ridid.

waa la naqliyay ✓

1

(Cashayn-ta)

2

Casho cunid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cashee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) milayga fiidka, soor cunid. Dh: xeraadid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si fahle ah u socosho. Dh: fahlays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dabasocodka boholyowgu ku jiro oo lala naqastuuro. Sidii giir lo'aad oo ilmaha laga unuungooyey, oo loo sido gandaalkiisii bay daba gahlaysaaye.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg garhay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) cid gar kaga joogid oo garta ka lahaansho. Garhayn lama sheegto haddaanay guddi kuu qirin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel iftiin u soo tabayo, hagoogid oo hadh u yeelid. Dh: hadhays, harayn, dadid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg halhee. la-mid: halhays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hadalhayn joogto ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wasakh ku saydhin; uskagayn; wasakhayn; sarayn; sadhays.

2

sadhayn -ta: (magac, dhedig, keli) masabidid qof waxaanu qabin oo aad dusha kasaartid. Dh: qabadsiin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wah ku celcelin oo sida eyda u ciyid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg warhee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xog'ogaalnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabayn-ta)

2

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

3

2. (weel) xoolayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aabee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

2

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg aafee. la-mid: aafeyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, xanuun, xumaan ama dhibaato qabadsiin. Neefka cadhada leh gaar baa loo qoolaa si aanu xoolaha kale u aafayn. Dh: ibtilayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Aanayn-ta)

2

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aanee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.

waa la naqliyay ✓

1

(Adkayn-ta)

2

Wax adag ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg adkee.

waa la naqliyay ✓

1

Rafforzamento

2

Reinforcement

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dareere ama shey jilicsan wax adag ka dhigid; wax aan nuglayn ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Afhaya-ha)

2

Qof dadka afaf kala duwan ku hadla, u kala afceliya; afceliye; turjumaan

waa la naqliyay ✓

m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Turjubaan; afceliye. 2. Qof ku hadla magaca koox, dad, ummad iyo wixi lamida. la-mid: afhayeen.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Turjubaan; afceliye. 2. Qof ku hadla magaca koox, dad, ummad iyo wixi lamida. Tusaale: Afhayaha barlamaanka ayaa dib u furay shirka. la-mid: afhayeen.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective], [compound] spokesman; interpreter

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qofka dad afaf kala duwan ku hadlaya, u kala afceliya. Dh: afhayeen, turjumaan, turjubaan.

2

afhaye-ha: (magac, lab, keli) qofka u hadla magaca dawlad, shirkad, hey'ad ama qof kale oo martabo leh. Afhayaha madaxtooyada ayaa soo saaray bayaan bandoodii lagu qaaday. Dh: afhayeen.

waa la naqliyay ✓

1

de: spokesman; interpreter

2

lx: afhaye

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m, n2-m-cmp

5

key: afhaye

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax saddex ah mid ku darid oo afar ka dhigid. Saddexdoodu way isku filan yihiin oo afrayn uma baahna. Dh: afrays.

waa la naqliyay ✓

m.l (-no, m.dh) (kiimika) Koox ka tirsan haydarokaarboonnada aan dheregsanayn; loona yaqaan sitayliinno. Waxay wadaagaan naanaysta guud ee C H-na waa abyoone.

waa la naqliyay ✓

m.l (-no, m.dh) (kiim.) Koox ka tirsan haydarokaarboonnada aan dheregsanayn; loona yaqaan sitayliinno. Waxay wadaagaan naanaysta guud ee C H-na waa abyoone.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aqsee. la-mid: asqayn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qof aad u oomman ka dhigid.

2

aqsayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof jahadu ka lunsan tahay, ka dhigid.

3

aqsayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof wareeray ka dhigid. Dh: asqayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Asmayn-ta)

2

Asmo ku akhriyid, ku ganid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg asmee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) sancaynta carruurta xoqa leh.

2

asmayn-ta: (magac, dhedig, keli) habaar magacda Ilaahay la qabsado oo halaagga cadawga lagu dalbo. Dh: habaarid.

3

asmayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel ama wax kale calaamadayn; amaaradayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg asqee. la-mid: aqsayn.

waa la naqliyay ✓