aguugid

m.f.dh eeg daguugan.

-da: (magac, dhedig, keli) xobkismid oo wixii dul saarnaa ka hobobid.

-da: (magac, dhedig, keli) si aad ah u madax'adayg.

m.dh la-mid: afuugid.

(Baduugid-da)

Burburin, jejebin.

m.f.dh eeg baduug. la-mid: baduugis, baduujin, baduujis, baduuqid, baduuqis.

-da: (magac, dhedig, keli) wax hore u jiray baabi'intii ama burburintii. Dh: jejebin, burburin.

-ta: (magac, dhedig, keli) jejebis iyo burburin xoog ah. Dh: baguugid.

-da: (magac, dhedig, keli) oogada sare wax adag ka dul marmarin oo wixii horay ugu dhejisnaa ka goyn. Dh: xaquuqid.

(Masuugid-da)

Masuugnimo ku kicid; wax ku bakhaylid.

m.f.dh eeg masuug².

-da: (magac, dhedig, keli) bakhayinimo ku kicid, wax ku bakhaylid. Masuugiddu raganimo maaha. Dh: bakhaylid. Li: bixin.

(Saluugid-da)

Saluug ku kicid.

m.f.dh eeg saluug². la-mid: saluugmo.

-da: (magac, dhedig, keli) keli) wax lagu siiyay ama lagu siinayo, ka qawadid. Dh: qawadid, mansuugid, qanbiyid.

aguug¹: m.l la-mid: aguugid.

aguug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho.

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho. m.f.dh, aguugid.

v. move in a group ~ mass

-ga: (magac, lab, keli) socod habqan ah oo la is dhex socdo. Aguuggaad ka garataa, sidduu u harraaday geelu. Dh: aguuj.

de: move in a group ~ mass

lx: aguug

nt: aguug (ga) [vn-m], aguugid (da) [vn-f]

pd: (aguugay)

ps: v1=intr

key: aguug

hasha magta u danbaysa ama labiyo toban laxaad oo intaan la kala aguugin la gawracdo oo labada dhinac ee magta kala qaadanaysaayi wada qashaan. Ruuga iyo aguuga waa la wadaagaa.

(fal) xoolo iyo wixii la mid ah si degdeg iyo duubni ah u kaxee. Waa gabbal dhacaye, adhiga innaga soo aguuji. Dh: bulli. Li: dalaandali.

(Duugid-da)

1. Suun ama wax la mid ah oo la jilciyo inta suunduuge ama qalab kale wax lagaga qabto.

2. (qof) tuujin: daliigid.

3. Dhulka dhexdiisa ku qarin; xabaalid; aasid.

m.f.dh eeg duug³. la-mid: duug² (2), duugis.

-da: (magac, dhedig, keli) faraha si farsamo iyo khibradi ku jirto jidhka ugu jijibin oo xididdada iyo muruqyada ku furfurid.

duugid -da: (magac, dhedig, keli) qof dhintay, qabri ku aasid. Duugidda maydka laguma raago.

(Guulid-da)

1. Habeen ceel iyo aroor ku dhixid.

2. Bajin; cabsiin.

m.f.dh eeg guul³. la-mid: guul¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) is gargaarsi; is kaashi. Guuliddu waxay fududaysaa hawl aan keli la qaban karin.

(Guurid-da)

1. Cid meel ay degganeyd ka rarata oo degmo kale aadda.

2. (cid, reer, dad) meel la degganaa ka tegid.

3. (ka guurid, u guurid) meel ka rarasho; meel u rarasho.

m.f.dh eeg guur². la-mid: guuris².

vl. n. migration, emigration, changing one's place of residence

-da: (n) the act of moving away, migration (maagareey shin) ~ guuris

-da: (magac, dhedig, keli) meel aad hore u daganayd ka tegid oo meel kale degid. Dh: geeddi, hayaamid, qayaadid.

a: guuris (ta) [vn-f]

de: migration, emigration, changing one's place of residence

lx: guurid

pd: (-da)

ps: vn-f

key: guurid

(Guuxid-da)

1. Guux soo saarid.

2. Farxid; wax u bogid.

m.f.dh eeg guux². la-mid: guux¹ (4).

(Nuugid-da)

1. Naas caano ku yaalliin afka ku jaqid.

2. Biyo iyo wax la mid ah, dhuun ku cabbid, ku soo jiidid.

nuugid¹: m.f.dh eeg nuug. la-mid: nuugmo.

nuugid²: m.dh (cilmiga naflayda) Nuugidda soohyadu nuugaan biyaha iyo walaxda kale ee jirku u bahanyahay. Cunnada nafaqadeeda waxa laga nuugaa xubnaha dheefshiidka waxayna raacdaa dhiigga iyo liinfada.

m.dh (cilmiga naflayda) Nuugidda soohyadu nuugaan biyaha iyo walaxda kale ee jirku u bahanyahay. Cunnada nafaqadeeda waxa laga nuugaa xubnaha dheefshiidka waxayna raacdaa dhiigga iyo liinfada.

Absorption

vl. n. act of sucking; absorption {chemistry}

-da: (n) the act of absorbing or sucking; absorption (ab soorp-shin) nuugitaan

-da: (magac, dhedig, keli) jiidasho dhuun iyo wixii la mid ah lagu soo juto wax meel ku jira iyadoo nakhas la adeegsanayo.

nuugid-da: (magac, dhedig, keli) jaqid oo caano naas ku jira carrabka iyo faruuryaha ku muudsasho.

de: act of sucking; [ext.] absorption {chemistry}

lx: nuugid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: nuugid

رضاعة

(Ruugid-da)

Wax aan la liqi karin oo dhacaanka keliya laga nuugayo, calalin.

m.f.dh eeg ruug².

-da: (n) chewing; crunching; masticating ~ see also [eeg] ruug¹

-da: (magac, dhedig, keli) wax ad'adag in badan calalin oo ilkaha ku daqiijin.

Birta aan afaysnayn waxa looga shaqaynayo way ruugtaa. Birhaylaha, qardhabada, birjaraha, qodobjaraha middida raandada iwm. waxa looga shaqaynayo way ruugaan haddayna si habboon u afaysnayn.

(Tuugid-da)

Wax weyddiisasho kulul; baryid; yaboohsasho.

m.f.dh eeg tuug². la-mid: tuugmo.

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, wax weyddiisasho kulul; baryid; yaboohsasho.

(Abuurid-da)

Wax aan hor u jirin uumid; curin; alkumid; jirsiin; dhalin; ahaysiin.

m.f.dh eeg abuur³. la-mid: abuur¹ (2), abuuris, abuuritaan.

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan hore u jirin uumid; alkumidda wax cusub. Dh: ahaysiin, jirsiin.

(Afuufid-da)

Neef afka ka soo deyn, oo meel ama wax ku toosin.

m.f.dh eeg afuuf². la-mid: afuuf¹ (1).

-da:(n) the act or an instance of blowing air from the mouth

-da: (magac, dhedig, keli) dabka oo naqas lagu tuuro si loo huriyo.

afuufid-da: (magac, dhedig, keli) neef afka ka soo deyn oo meel ama wax mug leh ka buuxin. Dh: afuufis.

-da: (magac, dhedig, keli) meel u dhow, aadid.

m.f.dh eeg agtag.

aguugan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) Wax la aguugay noqosho.

aguugan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax la aguugay ahaansho.

(tilmaame) dad ama duunyo socod habqan ah is daba socda, ahaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wixii la mid ah si degdeg iyo duubni ah u kaxayn. Xooluhu way xuuftoomeene aguujinta ka daa. Dh: aguujis.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aguujin.

-da: (magac, dhedig, keli) milidda dareere wax lagu qaso. Dh: walaaqid, qassid.

m.f.dh eeg aruur. la-mid: ururid, uruurid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax kala baahsanaa, isku keenid.

(Dhuugid-da)

Afka ama qalab kale, biyo ama wax kaloo shubma ku soo jiidid; nuugid; jaqid.

m.f.dh eeg dhuug². la-mid: dhuugis, dhuuqid, dhuuqis.

-da: (magac, dhedig, keli) faruuryaha ku jaqid. Dh: nuugid, jaqid.

(fal) meel dheer wax ku tuur. Usha ku maguugi. Dh: kaynaani, murgugaafi, tuur.

m.f.dh eeg baduugan¹. la-mid: baduuqmid.

-da: (magac, dhedig, keli) burburid oo wax jajabay ahaansho. Dh: burburid, jajabid.

(Cantuugid-da)

(cunno) kol afka buuxin; afka muggi ku qaadid.

m.f.dh eeg cantuug.

-da: (magac, dhedig, keli) cunto, sharaab iyo wixii la mid ah, kol keliya afka gelin; afka muggii ku qaadid.

m.f.dh eeg ganguun.

-da: (magac, dhedig, keli) si tuuratuura leh oon isku sinnayn u tolid. Marada malluugidda ka bi'i. Dh: malmalluuqid, cucuyubid.

-da: (magac, dhedig, keli) ku bakhaylid. Wax ad hayn ku mansuugiddisu waa qalad. Dh: bakhaylid, mansuugis.

mansuugid-da: (magac, dhedig, keli) saluugid oo biiro doonid. Dh: saluugid. Li: bismillaysi.

m.f.dh eeg naashuug².

-da: (magac, dhedig, keli) buuri fuudid oo nuugid. Nashuugidda sigaarka kansar ayaa laga qaadaa. Dh: cabbid, fuudid, nuugid

m.f.dh eeg salguur².

-da: (magac, dhedig, keli) dabargo'id; baabi'id. Li: jiritaan.

Hannaanka waxtabaynta oo luma ama salguura.

m.f.dh eeg abuuran¹.

-da: (magac, dhedig, keli) mid jira ama soo baxay noqosho.

m.f.dh eeg afbuur². la-mid: afbuur¹.

-da: (magac, dhedig, keli) cadho darteed afka ururin; afka iyo jaaha cadho ka muujin. Afbuuridda jooji oo waxaad doonayso sheego.

(Afduubid-da)

Xoog ku kaxaysasho; qafaalid; boojin.

m.f.dh eeg afduub². la-mid: afduub¹ (2).