agtegid

(fal) eeg agtag.

agteg -ga: (magac, lab, keli) meel u dhow, aadid. Dh: agtag.

(Tegid-da)

1. Dhaqaaqid; aadid; socosho; bixid.

2. (ka-tegid) Meel ka anbabbixid; cid ama wax meel ku dhaafid; xusid la'aan.

3. (kala-tegid) a) Midba meel aadid. b) Is furid.

4. (ku tegid) a) Meesha la tegayo waxa loo raacay. b) Sababta tegidda keentay.

5. (la tegid) Qaadasho, wadasho, kaxaysasho; raacid. 6. (u tegid) U imaansho; la kulmid.

m.f.dh eeg tag². la-mid: tegis.

vl. n. going

-da: (n) departure (di-paart-jar); leaving (Hiving)-, going away ~ baxid, tegis

-da: (magac, dhedig, keli) eeg tagid.

de: going rw: tag

initial: t

lx: tegid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: tegid

مُغادَرَة

(Adeegid-da)

Hawl cid u qabasho; midiidimid; qabbaanid; xoojin; shaqayn.

m.dh eeg adeeg².

Prestazione

To render a service

-da: (magac, dhedig, keli) hawlqabasho cid kale wax loogu taro. Adeegidda dadka waaweyn Ilaah baa loogu dhowaadaa. Dh: adeegis, xoojin, midiidimid, qabbaanid, shaqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg agtagid.

m.f.dh eeg aguug². la-mid: aguug¹.

-da: (magac, dhedig, keli) dad ama duunyo. socod habqan ah, is dhexsocod.

m.f.dh eeg daaqtag².

m.f.dh eeg kalatag². la-mid: kalatag¹.

-da: (magac, dhedig, keli) wax wada joogay ama meel ku wada noolaa, qaarba doc aadid.

-da: (magac, dhedig, keli) xagga sare u kicid. Li: daaddegid.

-da: (magac, dhedig, keli) kibrid; islaweyni ku dhaqan. Dh: kibrid

m.f.dh eeg agjoog.

-da: (magac, dhedig, keli) meel u dhow ku sugnaansho; barbarkiisa joogid.

m.f.dh eeg aguugan¹.

Meere-yare

Meere yare

-da: (magac, dhedig, keli) jejebinta iyo burburinta xoog la adeegsanayo.

(Cagaagid-da)

Meel cagaag leh oo cago caddaan lagu maray, xanuunkeed dareemid.

m.f.dh eeg cagaag². la-mid: cagaag¹ (4).

-da: (magac, dhedig, keli) kabo cagaha la geliyo waayid.

cagaagid -da: (magac, dhedig, keli) meel dhagax, quruurux iyo wixii la mid ah leh, cagacaddaan ku kor marid.

(Dagaagid-da)

Gaajo iyo diihaal darti la qaxid; dalaabid.

m.f.dh eeg dagaag². la-mid: dagaag¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) baahid oo dhulka ku dul ballaadhasho; sida ay u baxaan geedaha aan jirridda lahayn sida xabxabka. Dh: dagaagis.

m.f.dh eeg daguug.

(Degdegid-da)

Degdeg wax u samayn; ku dhaqsasho.

m.f.dh eeg degdeg². la-mid: deddegid.

vl. n. hurry, haste

-da: (magac, dhedig, keli) dhaqso wax u qabasho.

de: hurry, haste

lx: degdegid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: degdegid

-da: (magac, dhedig, keli) eegid oo haddana eegid. Dh: fiirfiirin.

-da: (magac, dhedig, keli) qodqodid is dabajoog ah. Fagfagid bay farihii nagu daaleen. Dh: faqfaqid, rifrifid, miiqmiiqid.

(Hagaagid-da)

1. Qallooc la'aan u socosho; si toosan u dhaqaaqid.

2. Sidii la rabey noqosho; wanaagsanaansho.

m.f.dh eeg hagaag². la-mid: hagaag¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) qallooc la'aan u socosho; si toosan ah u dhaqaaqid.

hagaagid -da: (magac, dhedig, keli) wax markii hore qaldanaa wanaagsanaan oo fiicnaan; sidii la rabey noqosho. Dh: wanaagsanaasho, hagaagis, hagaagsami fiicnaan.

m.dh la-mid: haghaglayn.

-da: (magac, dhedig, keli) qof in xaqiisa la siiyo, iska hor taagid.

m.f.dh eeg hagoog².

-da: (magac, dhedig, keli) aqal iyo wixii la mid ah, dusha wax ka saarid. Harrarka waxa loogu tala galay hagoogidda aqallada dasada ah.

m.f.dh eeg hortag². la-mid: hortag¹.

(Kortegid-da)

Suuli aadid; saxaro fogeyn.

m.f.dh eeg kortag².

-da: (magac, dhedig, keli) guri fooq ah iyo wixii la mid ah, xagga sare tegig. Li: hoostegid.

(Magaagid-da)

Magaag ku dhicid.

m.f.dh eeg magaag². la-mid: magaag¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) wax magaagay oo cunid hilib u baahan ahaan; hilib cuniddii u baahasho; hilib u hamuumid. Dh: saruuradoobid.

m.f.dh eeg magmaag.

m.f.dh eeg magoog². la-mid: magoog¹

(Maleegid-da)

1. Soohid; samayn; falkin.

2. (arrin xun, dhagar) si qarsoon u dhisid, u sababayn, u falkin.

m.f.dh eeg maleeg.

-da: (magac, dhedig, keli) maydhax ama dun miiqyadeeda isku marmarid oo wax duuban oo isku curjisan ka dhigid. Xadhigga maleegidiisu dhib ma leh. Dh: maleegis.

maleegid -da: (magac, dhedig, keli) qurshayn oo khuddo wax lagu hagardaamaynayo dhigid. Maleegidda shirqoolka way u dhannaayeen. Dh: dubbaridid, habayn. Li: fashilin.

maleegid -da: (magac, dhedig, keli) heegan ka dhigid oo dagaal u diyaarin. Maleegidda ciidanka siidhi qudha ayaa ku filan. Dh: diyaarin.

(Mantagid-da)

Mantag ka imaansho; hunqaacid.

m.f.dh eeg mantag². la-mid: matagid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax caloolsha gaadhay afka ka soo celin. Dh: hunqaacid, matagid, mantagis.

m.f.dh eeg qartab. la-mid: qartabo.

(Tigtigid-da)

Wax tigtigan ka dhigid; xirxirid.

m.f.dh eeg tigtig². la-mid: tigtig¹.

-da: (magac, dhedig, keli) isku xidhxidhid.

(Wareegid-da)

Si wareeg ah u dhaqaaqid, u socosho; u meerid.

m.f.dh eeg wareeg². la-mid: wareeg¹.

vl. n. going around; touring

-da: (magac, dhedig, keli) xaafad aan fogayn oo jaar ah tegid. Naag sheeko badani wareegid ma dayso.

wareegid -da: (magac, dhedig, keli) duurid oo si wareeg ah u meerid; si goobo ah u dhaqaagid oo u socosho. Wareegidda dhulka lama dareemo.

de: going around; touring

initial: w

lx: wareegid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: wareegid

m.f.dh eeg xagxag².

(Talaxtegid-da)

Intii la rabey dhaafid, wax ka badan samayn; ku tiigasho.

m.f.dh eeg talaxtag.

(adj) de' eh amy de'y eh, gu wiing, waayel eh.

a., (person) qof da' weyn, duq ah; (advanced in age) gun, gumays.

(Gegi-da)

Kob bannaan; meel.

m.dh (-iyo, m.l) 1. Meel didib ah, bannaan, aan weynayn, oo aan dhir lahayn. 2. Garoon. la-mid: gego, jegi.

m.dh (-iyo, m.l) 1. Meel didib ah, bannaan, aan weynayn, oo aan dhir lahayn. 2. Garoon. la-mid: gego.

f. n. clearing, cleared open space, field; level ~ flat area; clearing without vegetation

-da: (n) [Sports] playground (paleeygarawn)-, field (fiildh) ~ garoon

gegida ciyaaraha: the stadium (steydiyam)

gegida dayuuradaha: (n) the airport

-da: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo siman sida goobta didibka ah ama laamiga ah ee diyaaraduhu dul ordaan ama fadhiistaan. Dh: gago.

de: clearing, cleared open space, field; level ~ flat area; clearing without vegetation

lx: gegi

pd: (-da)

ps: n1-f, n2a-f

key: gegi

f.g1 (-gay, -gtay; -tegi) Wax meel jooga u dhowaansho.

v. go near (to), approach

-ay / tay: (v) approach (a prooj)', go near or nearer to ~ u dhawow. Ex: dariishadda agtag; go near to the window

(fal) meel u dhow, tag.

agtag -ga: (magac, lab, keli) meel u dhow, tagis.

de: go near (to), approach

lx: agtag

pd: (agtagey)

ps: v1=tr

xe: Go near the house!

xv: Gurigga agtag!

key: agtag

(Degid-da)

1. Meel rug iyo degmo ka yeelasho.

2. (ka degid) Wax dheer ama meel kore ka soo kicid oo hoos soo aadid (buur, geed, faras, kd.).

3. (markab, kd.) badda dhexdeeda ku jabid oo ku libdhid; shiidid.

m.f.dh eeg deg². la-mid: degis, degitaan.

Subsidence

vl. n. descending, landing (from the air), alighting

-da: (v) 1. the act of sinking down or going under ~ quusid, degitaan, degis. 2. the act of settling 3. the act of landing (laanding); descending. Ex: degida dayuuradaa; the landing of airplanes

-da: (magac, dhedig, keli) meel aan degaan hore kuu ahayn oo aad ku soo guurtay. Degid looma oggala goobtan oo dhan. Li: guurid.

degid-da: (magac, dhedig, keli) doon ama markab badda ku degis.

de: descending, landing (from the air), alighting

lx: degid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: degid

(Eegid-da)

Indhaha saarid; dhawrid; dhugasho; fiirin; jalleecid; jeedaalin; arkid.

m.f.dh eeg eeg².

-da: (magac, dhedig, keli) daranyo ka dhabid; baylah ka celin. Ubadku xoolaha kala eegid wanaagsan. Dh: jirid, darnyadhabid, ilaalin.

eegid -da: (magac, dhedig, keli) cid kale, fiirin oo indhaha la raacid; indhaha saarid. Dh: fiiris, eegis, dhawrid, dhugasho, fiirin, jalleecid, arkid.