afsaarayn

(Abaarayn-ta)

Abaar ka dhigid.

m.f.dh eeg abaaree. la-mid: abaaraysiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhul iyo deegaan barwaaqo ahaa, xaalufin ama abaar ku ridid.

(Araarayn-ta)

Labo qolo oo dagaallama haya kala joojin; dagaal joojin.

m.f.dh eeg araaree.

-ta: (magac, dhedig, keli) labo qolo oo dagaallamaya kala joojin. Araaraynta reeraha, aabbaa innoo dhigay. Araare ajal ma oosho.

m.f.dh eeg askaree. la-mid: caskarayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoog iyo khasab, askar kaga dhigid.

m.f.dh eeg awaare.

-ta: (magac, dhedig, keli) ciid ku rogid, hadhuuka shinnida ah marka ciidda lagu rogo. Awaaraynta hadhuudhku waa berri.

awaarayn-ta: (magac, dhedig, keli) baxsasho darteed, siigo kicin. Ilko dheere iyo luuq haddaan, laga awaaraynin.

awaarayn -ta: (magac, dhedig, keli) (kala ~) ka dhaqaajin; ka tegitaan. Nin kaloo Ilaah kuu idmaba kala awaaraynay.

-ta: (magac, dhedig, keli) afbeelidda bir wax lagu jaran jiray; waxgoyn la'aanta bir af ay wax ku goyso lahaan jirtay. Afdarrayn bay gudumadu wax la goyn la'dahaye, waa in la liso. Dh: afdarrays, afbeelid, saawiroobid.

m.dh la-mid: ikhyaarayn.

m.f.dh eeg caalsaaree. la-mid: caalsaarays.

m.dh Yaab aad u badan; amakaag. la-mid: afkalahays.

m.dh Yaab aad u badan; amakaag. la-mid: afkalahays.

vl. n., [compound] standing open-mouthed; amazement, astonishment, wonder

-ta: (magac, dhedig, keli) amakaag iyo yaab aawadood, afka kala qaadid.

de: standing open-mouthed; amazement, astonishment, wonder

lx: afkalahayn

pd: (-ta)

ps: vn-f-cmp

key: afkalahayn

(Bishaarayn-ta)

Bishaaro sheegid.

m.f.dh eeg bishaaree.

m.f.dh eeg cambaaree.

-ta (n) condemnation (kon-dem-ney-shin) denouncement (di-nown-siment) ~ dhaleecayn, canbaarayn

-ta: (magac, dhedig, keli) cambaar ku ridis; cambaar qabadsiin.

cambaarayn-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale dhaleecayn. Dh: eedayn.

(Canbaarayn-ta)

1. Canbaar u yeelid.

2. Dhaleecayn; ceebayn.

-ta: (n) condemnation (kon-dem-neyshin)-, denouncement (di-nown-simenf) ~ dhaleecayn

Accusare

To accuse

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaleecayn; dhalliil iyo cambaar u jeedin.

(Haasaawayn-ta)

Sheeko, hadal ku maaweelin; haasaawin.

m.f.dh eeg haasaawee. la-mid: haasaawin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, u sheekayn oo haasaawin.

m.f.dh eeg haydaaree. la-mid: haydaarays.

-ta: (magac, dhedig, keli) sinsaaro ku legdid; sinsaarayn; sinsaarays.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax saddex ah mid ku darid oo afar ka dhigid. Saddexdoodu way isku filan yihiin oo afrayn uma baahna. Dh: afrays.

m.dh Oodda xerada ariga afka lagaga oodo.

m.dh Oodda xerada ariga afka lagaga oodo.

(fal) reer ood u soo jiidid.

afsaar -ta: (magac, dhedig, keli) oodda xoolaha kadinka lagaga oodo ee ka sarraysa buuxsinka ama oodrogoda. Afsaar ayaan reerka u soo gooyay. Dh: jiitin, oodafo.

afsaar -ta: (magac, dhedig, keli) xabbadda meel aad u dhaw wax lagaga liishaamo. Afsaar buu ku dilay goodirka.

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: faran².

(tilmaame) wax la faadhay.

(Farayn-ta)

Faro ku taataabasho.

m.f.dh eeg faree. la-mid: farays.

-ta: (n) the act of fingering

-ta: (magac, dhedig, keli) faro ku taabtaabasho.

farayn -ta: (magac, dhedig, keli) is le'ekeysiinta iyo habaynt maydhaxda iyo wixii la mid ah ah ee kebdaha laga sameeyo.

Wax kale korkooda la dhigay; kor yaal.

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax meel dhulka ka sarreysa la dhigay ahaansho.

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax meel dhulka ka sarreysa la dhigay ahaansho. m.f.dh, saarnaan.

der. [adjective] above, placed on top of, loaded onto

-saamaa / saamayd: (preposition) 1. over (o-ver); above (a-boov) Ex: warqadda miiska saaran; the paper over the table. 2. aboard (a-boodh); on board. Ex: baabuurka dadka saaran u sheeg; tell the people on board the vehicle

(tilmaame) mid meel la saaray; meel sare yaal; meel kore la dhigay.

de: above, placed on top of, loaded onto

initial: s

lx: saaran

pd: (saarnaa)

ps: adj-der

key: saaran

m.f.dh eeg saree.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel sare ku sugnaansho; korayn.

m.f.dh eeg afaree. la-mid: afareys.

(Afarran-ka)

Saddex kale oo badanaa la dhalay weheliso oo afar ku tahay.

afarran¹: m.l Nalfey wax dhashay iyo saddexdeeda ilmood oo wadajira.

afarran²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax tiradoodu afar gaartay ahaansho; afar ahaansho.

m. n. quartet, any group of four persons ~ events

(tilmaame) qof ama neef saddex kale weheliso; qof ama neef wata saddex ilmihiisa ah.

afarran -ka: (magac, lab, keli) saddex cunug oo ay hooyadood weheliso; saddex ilmood oo hooyadood afar ku tahay. Sac afarran baan leenahay.

de: quartet, any group of four persons ~ events

lx: afarran

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: afarran

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax aan af lahayn ahaansho (qalab wax gooya).

(tilmaame) bir goynteedu daran tahay; bir saawir ah.

afdaran: (tilmaame) qof afxun kolka uu hadlayo; qof si aan asluubaysnayn u hadla.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal la odhan doono, arar ka hormarsasho. Dh: ararad.

asaasan¹: f.mg1 (-smay, -santay; -smi) Wax asaasan noqosho. Tusaale: “Dhismihii dugsiga cusub weli ma asaasmin”. la-mid: aasaasan¹.

asaasan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la asaasay ahaansho. la-mid: aasaasan².

asaasan¹: f.mg1 (-smay, -santay; -smi) Wax asaasan noqosho. Tusaale: Dhismihii dugsiga cusub waa asaasmay. m.f.dh, asaasmid. la-mid: aasaasan¹.

asaasan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la asaasay ahaansho. Tusaale: Dhismihii dugsigu waa asaasan yahay. m.f.dh, asaasnaan. la-mid: aasaasan².

(tilmaame) wax bilaaban oo hor leh. Hawl iska asaasan uun baan dhexda kaga soo dhacay, dabadeed na waan sii waday.

(fal) xoog iyo khasab, askar kaga dhig.

(fal) siigo iyo boodh kici adoo baxsanaya. Awaaray wadaadow col baa waadigii degay e.

-ta: (magac, dhedig, keli) baar ka dhigid; ka dhigidda wax sare oo wacan.

(Haarayn-ta)

Haar u yeelid, ka dhigid.

m.f.dh eeg haaree.

-ta: (magac, dhedig, keli) haar iyo nabar ku dhufasho; haar gaadhsiin. Edbi gabadha laakiin haaraynta ka ilaali. Dh: qoomid, dakhrid.

-ta: (magac, dhedig, kali) si beelaha la isugu geeyo oo ay ku wada degaan. Dh: ollogeyn. Li: fogeyn.

(Maarayn-ta)

1. Maaro u helid; arrin ama wax kale, wax ka qabasho, hagaajin.

2. Maar ka dhigid.

Direzione

Management

-ta: (magac, dhedig, keli) maamulid. Dh: idaarayn.

maarayn-ta: (magac, dhedig, keli) daxal u yeelid; wax midhidhsan ka dhigix. Maaraynta ka ilaali weelasha.

(Qaarayn-ta)

Qaar la dhicid; burareyn.

m.f.dh eeg qaaree.

-ta: (magac, dhedig, keli) qaar ama bud la dhicid. Badraanigu qaaraynta wuu ku habboon yahay. Dh: budhayn; qaarays, budayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhammaan wada gaadhid

-ta: (magac, dhedig, keli) xayawaan saalo dhigid.

saalayn -ta: (magac, dhedig, keli) saalo dhigid; saalood.

saalayn-ta: (magac, dhedig, keli) 'xayawaan' saalo dhigid. Saalayn lo'aad oon baa keena. Dh: saalood.

(Saamayn-ta)

Saamays ku reebid.

m.f.dh eeg saamee. la-mid: saamays.

-ta: (n) effect (i-fakt); impact (im-paakt)-, impression (im-paree-shin); repercussion (ri-per-ka-shen); indirect influence ~ raad; ku reebid, saamays

-ta: (magac, dhedig, keli) qof ama wax kale, raad ku reebid.

m.f.dh eeg saawee. la-mid: sawayn.

(Sarrayn-ta)

Wax meel sare ku sugan ama darajo sare gaarey ahaan; korrayn.

m.f.dh eeg sarree.

-ta: (magac, dhedig, keli) kor marid; meel sare ku suganaan. Li: hoosayn.

sarrayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof darajo sare gaarey ahaan; sarreyn; korrayn.

aasaasan¹: f.mg1 (-smay, -santay) la-mid: asaasan¹.

aasaasan²: f.mg4 (-snaa,-snayd) la-mid: asaasan².

(tilmaame) wax unkan oo an ebyanayn. Xisbi aasaasan ayuun baa lagu hawlgali karayaa. Dh: billaaban, anbaqaadan.

(ku abbaaran)

ku beegan; ku toosan; ku aaddan.

abbaaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Ku a.: wax waqti go'an meel ku aaddan noqosho. 2. Ku a.: wax meel ku aaddan noqosho.

abbaaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Ku a.: wax waqti go'an meel ku aaddan ahaansho. 2. Ku a.: wax meel ku aaddan ahaansho.

f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Ku a.: wax waqti go'an meel ku aaddan noqosho. 2. Ku a.: wax meel ku aaddan noqosho. m.f.dh, abbaarmid.

der. [adjective] aimed at; directed toward

-aa: (adj) directed (direk tidh); in a position facing: Ex: waxuu ku abbaaray halkaas; he directed it [faced] that way

(tilmaame) «ku ~» ku beegan; ku toosan; ku qiyaasan. Saacaddu waxay ku abbaaran tahay kowdii habeennimo. Dh: beegan, qiyaasan.

de: aimed at; directed toward

lx: abbaaran

ps: adj-der

key: abbaaran

adj., [expression] blunt

de: blunt

lx: af daran

pd: (afdaran)

ps: adj-expr

syn: afla'

key: af_daran

(fal) afbeel oo waxba ha goyn, saawir noqo. Dh: afbeel, afdarree, saawirow

Comp. adj., (ie. n., adj.): not talkative, taciturn, reserved