afcaal — Macnaha & Turjumaada

m.dh.w eeg ficil².

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. actions, deeds

waa la naqliyay ✓

-afcaasha: (n) [plural of ficil] deeds (diidis); actions or performances in general ~ camal

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: actions, deeds Sg: ficil

3

lx: afcaal

4

pd: (/sha)

5

ps: n8-f-pl

6

key: afcaal

waa la naqliyay ✓

m.l (afaf-caan, m.l) (c.af) Luqadda caadiga ah oo looga hadlo ama laga fahmo dhul ballaaran, dadyow kala duwanna ay ku hadli karaan ama fahmi karaan inkasta oo uusan ahayn afka waddaniga ah. Af Inqiriisku waa af-caamka ugu muhiimsan, oo ay ku hadlaan fahmaanna in ka badan dunida nuskeed.

waa la naqliyay ✓

m.l (afaf-caan, m.l) (c.af) Luqadda caadiga ah oo looga hadlo ama laga fahmo dhul ballaaran, dadyow kala duwanna ay ku hadli karaan ama fahmi karaan inkasta oo uusan ahayn afka waddaniga ah. Af Ingiriisku waa af-caamka ugu muhiimsan, oo ay ku hadlaan fahmaanna in ka badan dunida nuskeed.

waa la naqliyay ✓

1

(Afmaal-ka)

2

Afyaqaan hadal wanaagsan tirsha ama qora (gabay, hees, buug, ...) oo wax ka dheefa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. A. ah: maansayahan. 2. A. ah: qof codkar ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. A. ah: maansayahan. 2. A. ah: qof codkar ah.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] orator, elequent person

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof suugaanyahan ah; afyaqaan hadal wanaagsan tirsha ama qora gabay, hees, buug, iyo wixii la mid ah. Dh: tixmaal, hal'abuur.

2

afmaal -ka: (magac, lab, keli) qof afmiinshaar ah oo waxa afkiisa ka soo baxa oo qudha ku nool.

waa la naqliyay ✓

1

de: orator, elequent person

2

lx: afmaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: afmaal

waa la naqliyay ✓

1

(Afyaal-ka)

2

1. Madax; horfiiq.

3

2. Qofka dadka soo dhoweyntiisa u qaybsan.

4

3. Oodafo; dhacan.

5

4. Horgalka tusbaxa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hoggaamiye; horyaal. 2. Qof cid u qaabbilsan soo dhoweynta. 3. Aftahan. 4. Oodafo. 5. Mir ka duwan iniinaha tusbaxa, dheer, oo soo ooda taxa tusbaxa.

waa la naqliyay ✓

1

m.l 1. Hoggaamiye; horyaal. 2. Qof cid u qaabbilsan soo dhoweynta. 3. Aftahan. 4. Oodafo.

2

5. Mir ka duwan iniinaha tusbaxa, dheer, oo soo ooda taxa tusbaxa.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] protocol officer, host

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) madaxa hoggaanka ummad u haya. Afyaal Eebbahay ha kaa dhigo. Dh: horfiiq, madax, halfiiq.

2

afyaal -ka: (magac, lab, keli) qofka u xilsaaran dadka soo dhoweyntiisa iyo qaabilaaddiisa.

3

afyaal -ka: (magac, lab, keli) oodda iridda hore la saaro. Afyaal weyn buu Ducaale soo gooyay. Dh: afsaar, dhacan, oodrogo, oodafo.

4

afyaal -ka: (magac, lab, keli) horgalka tusbaxa; firida weyn ee tusbaxa u horraysa. Afyaalkii baa tusbaxa ka maqan. Dh: horgal.

waa la naqliyay ✓

1

de: protocol officer, host

2

lx: afyaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: afyaal

waa la naqliyay ✓

1

ficil¹: m.l 1. la-mid: ficilo. Dareen cid loogu hiillinayo. 2. (afcaal, m.dh/facaayil, m.l) Waxqabad.

2

ficil²: m.l (afcaal, m.dh/ faacaayil, m.l) (naxwe) Fal.

waa la naqliyay ✓

1

ficil¹: m.l 1. la-mid: ficilo. Dareen cid loogu hiillinayo. 2. (afcaal, m.dh/facaayil, m.l) Waxqabad.

2

ficil²: m.l (afcaal, m.dh/ faacaayil, m.l) (naxwe) eeg fal².

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: action, deed; challenge

3

hm: 2

4

lx: ficil

5

pd: (-ka Pl: afcaal (/sha) ~ facaayil (ka))

6

ps: n8-m

7

key: ficil_2

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) orator (ooriter); an eloquent and skilled speaker ~ af tahan

waa la naqliyay ✓

Lingua franca

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) seegitaan ama haleeliwaa. Li: haleelid, gaadhis.

waa la naqliyay ✓

m.l Go'aan maxkamadeed oo maxkamad ka sarreysa looga dacwoodo. la-mid: racfaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Go'aan maxkamadeed oo maxkamad ka sarreysa looga dacwoodo. la-mid: racfaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. appeal

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) appeal (a-piil)

2

maxkamadda racfaanka: (n) court of appeals

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg racfaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: appeal

3

lx: rafcaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: rafcaan

waa la naqliyay ✓

1

sadcaal¹: m.l la-mid: socdaal¹.

2

sadcaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) la-mid: socdaal².

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) socod safar; socod ujeeddo leh. Dh: ambabbax, socdaal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Caal-ka) Cudur xoolaha ku dhaca oo oogadu bararto, oo cunnaxumada ka yimaada; cashi.

2

2. (Caa-sha) Harag dheer oo balaqsan oo lo'da dhuunteeda hoos uga laallaada.

waa la naqliyay ✓

1

caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.

2

caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.

3

caal³: f.mg1 (-aalay, -aashay) Lo' ama ido cudur caloosha ka barariya ku dhicid.

waa la naqliyay ✓

1

caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.

2

caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] disease of cattle

2

caal [feminine] n. dewlap of cow

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cudur xoolaha ku dhaca oo barariya cunaha oo cunna'xumi ka yimaad. Caal baa adhigii ku dhacay. Dh: cashi

2

caal -ka: (magac, lab, keli) tamar iyo awood wax lagu baajiyo ama lagu maareeyo. Arrintan uma caal helayno.

3

caal -sha: (magac, dhedig, keli) saanta balaqsan ee luqunta lo'da ka laallaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Faal-ka)

2

Farsamo la yiri waxaa lagu ogaadaa waxa soo socda oo dhici doona ama ahaan doona: waa dhibco 16 beyd u qaybsama; iyagoo aan loo fiirsan baa dhulka lagu dhigaa oo beydadka soo baxa la sii ilmeeyaa oo laysku sii jarjaraa; wuxuu ku dhisan yahay male.

waa la naqliyay ✓

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

m. n. omen; fortune telling

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) fortunetelling (foorjun-teelinng); foretelling or predicting the future; prophecy (profasi) ~ wax sheeg, ama saadaal

2

faal: -ka: (n) name of shotgun

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~» sac, hal ama ri' naasaha ka mari dhiriq ama dhoobo si ayna maqashu u nuugin.

2

faal -ka: (magac, lab, keli) farsamo dadka qaar isticmaalo iyada oo la moodayo in lagu ogaan karo wax jooga oo aan muuqan ama wax soo socda oo la filanayo. Iyada oo aan loo kasayn ayaa tirooyin la isku min guuriyaa, kolkaas oo la isku jarjaro dabadeed na lagu dhiso natiijada male'awaal. Waxa uu leeyahay 36 lix iyo soddon god oo ku kala aroora afarta qaybood oo kala ah maa'i, naari, hawaa'i iyo arliya. Faalku waa labo qaybood oo kala ah. Magiigane iyo Sagaal'aakhiro. Faal ma aha Ilaahay, doqonse wuu ka malaroon yahay. Dh: maryano.

3

faal-ka: (magac, lab, keli) eray ka soo jeeda Af Carbeed (Al fa'lu) oo ka dhigan, wanaag la saadinaayo, wanaag la filaayo. Dh: khayr. Li: shar.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: omen; fortune telling (a particular system done by throwing a set of pebbles)

3

lx: faal

4

pd: (-ka Pl: faalal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: faal

waa la naqliyay ✓

1

(Abaal-ka)

2

Samafal laysu galay, xusuusta wanaagsan iyo mahadda laysaga hayo; lib; gallad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Samo cid loo galo. Tusaale: “Cali, abaal buu ii galay”. 2. Xasuusta wanaagsan ee la isaga hayo samo la isu galay. Tusaale: “Xasan, abaal baan u hayaa”.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Samo cid loo galo. Tusaale Cali, abaal buu ii galay. 2. Xasuusta wanaagsan ee la isaga hayo samo la isu galay. Tusaale Xasan, abaal baan u hayaa.

waa la naqliyay ✓

m. n. favor, reward, gratitude; just deserts

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. favor (feyver); a gracious or friendly act that is freely granted ~ asxaan. Ex: abaal ma ii gali kartaa? can you do me afavor? 2. merit (meerit); worth (woorth) ~ mudnaan. Ex: abaalkiisa marsii! give him what he deserves!

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wanaag iyo samafal ay cidi kuu gasho; xusuusta wanaagsan iyo mahadda la isugu hayo. Abaal dad galaa badan, dad gudaase yar.

waa la naqliyay ✓

1

de: favor, reward, gratitude; just deserts

2

lx: abaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

xe: He got his just deserts.

6

xv: Abaalkiisu helay.

7

key: abaal

waa la naqliyay ✓

1

(Afaaf-ka)

2

Meel furan (xero, derbi, aqal), oo laga galo ama laga baxo; illin; kadin; irrid

waa la naqliyay ✓

m.l (afaaf, m.dh) Meesha furan ee aqal, xero iyo wixi lamida laga galo ama laga baxo; kadin; irrid.

waa la naqliyay ✓

m.l (afaaf, m.dh) Meesha furan ee aqal, xero iyo wixi lamida laga galo ama laga baxo; kadin; irrid.

waa la naqliyay ✓

m. n. doorway, entrance

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) doorway (doorwey); the entranceway to a room, building, or passage

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel inteeda kale xidhan tahay sida xero, derbi iyo aqal, halka laga galo ama laga baxo. Dh: albaab, kadin, irrid.

waa la naqliyay ✓

1

de: doorway, entrance

2

lx: afaaf

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: afaaf

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel biyaha liqda ama ay ka durduraan oo raysmahaysato ah. Xooluhu kolka ay dhorgaan afcad ayay gelgelin ka dhigtaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magacwadareed) rasaasta nooc afka hore cas.

waa la naqliyay ✓

1

(Alaal-ka)

2

Aan meesha uusan aqoon iyo dadka uusan aqoon ka qaloon; qof galgal badan oo dhiirran.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof si sahlan ula qabsan karo dad iyo dal uusan aqoon; qof galgal badan oo dhiiran.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof si sahlan ula qabsan karo dad iyo dal uusan aqoon; qof galgal badan oo dhiiran.

waa la naqliyay ✓

n (adj.): aggressive person; forward, outgoing, sociable

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cida neef xoolo qalaad ku dhex lumay oo ka qaloonaya. Dh: baadi, kayd.

2

alaal -ka: (magac, lab, keli) qofka dhiirran ee aan maagin.

waa la naqliyay ✓

1

de: aggressive person; [atr.] forward, outgoing, sociable

2

lx: alaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n -m

5

key: alaal

waa la naqliyay ✓

name-f hopes, aspirations

waa la naqliyay ✓

1

(Awaal-ka)

2

Saad; male.

waa la naqliyay ✓

1

awaal¹: m.l 1. Saad; male. 2. awaalid.

2

awaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) la-mid: aawil².

waa la naqliyay ✓

1

v. guess, think, expect, assume

2

awaal vl. n. expectation, guess, prediction

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) guess (ges); predict, assume, presume or think ~ mala-awaal, male

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax malay; wax saadaali. Bal awaal waxa soo socda. Dh: saadi.

2

awaal -ka: (magac, lab, keli) saadaal iyo malemalayn. Awaaluhu wuxuu sheegayaa in ay roobab di'i doonaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax soo socda ka sii warran oo fiiri waayahiisa.

2

aawaal -sha: (magac, dhedig, keli) saadaasha iyo ifafaalaha mustaqbalka.

waa la naqliyay ✓

m. n. clan name

waa la naqliyay ✓

name-m camel's descent, lit: he who his ancestor owns many camels

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ka dhashay reer geel leh ama dhalashadiisii ku soo beegantay in uu reerku geel badan yeesho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Hawiye

2

de: clan name

3

lx: Abgaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: Abgaal

waa la naqliyay ✓

name-m lineage helper

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay iyada oo uu tolkii ragyari la ciillan yahay ama wiil loo baryayo in uu noqdo abgargaare dadka u gurmada oo caawiya.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg abaqaal.

2

abqaal: (fal) xoolaha wad adiga oo daajinaya.

waa la naqliyay ✓

1

(Afgaab-ka)

2

Cudur sida furuqa oogada nabarro biyo leh ka soo yaaciya; furuqbiyoole.

waa la naqliyay ✓

m.l Cudur dadka ku dhaca oo oogada sida furuqa nabarro biyo leh u yeela.

waa la naqliyay ✓

m.l Cudur dadka ku dhaca oo oogada sida furuqa nabarro biyo leh u yeela.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [compound] quiet polite person; nickname for a man

2

afgaab m. n., [compound] disease like smallpox ~ chicken pox

waa la naqliyay ✓

nickname-m quiet and polite

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof aan hadal badan lahayn. Afgaab dhaxalkiisu seeg. Dh: afmiishaar.

2

afgaab -ka: (magac, lab, keli) cudur sida furuqa oogada nabarro biyo leh ka soo yaaciya. Afgaab baa yarkan ku dhacay oo wuu xummadoonayaa. Dh: furuqbiyoole, hablaba'as.

waa la naqliyay ✓

1

afjaaq¹: m.l Baaq.

2

afjaaq²: f.mg1 (-qay, -qday) Cid u baaqid.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) isha oo la iskala hadlo; isku sanqasho labo qof ka dhaxaysa. Dh: iljabin, sanqasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg feker¹.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. ideas

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) ideas (aaydiyas)-, thoughts (thootis) ~ fikrad, talo. -Syn; notions, concepts, conceptions

waa la naqliyay ✓

-ta: (magacwadareed) dareennada fikradeed ee maskaxda ku abuurma ku na saabsan nolosha iyo laamaheega kala duwan. Dh: aaraa', talooyin.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: ideas Sg: feker

3

lx: afkaar

4

pd: (-ta)

5

ps: n8-f-pl

6

key: afkaar

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg filin. ld.aflaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. movies, films

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of filin] films (filmis), movies (muuvis) ~ aflaan

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: movies, films Sg: filim

3

lx: aflaam

4

pd: (-ta)

5

ps: n8-f-pl

6

key: aflaam

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg filin. ld. aflaam.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) war qof qarsanayey ka qaadid oo cid kale u gudbin; qof kale basaasid.

2

afqaad -ka: (magac, lab, keli) 'gar' dacwo qaadid; cid kale, dacwad ka dhegaysi.

waa la naqliyay ✓