adar — Macnaha & Turjumaada

1

(Adar-ka)

2

1. Dheri weyn.

3

2. Qoolley.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. large bowl for cooking

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a large cooking pot ~ digsi, dheri

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dheri aad u weyn oo wax lagu karsado. Adar buu ahaa dheregii Dhegdheer.

2

adar-ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab yaryar oo midho udgoon baxsha.

3

adar -ta: (magac, dhedig, keli) shimbir yar oo midab cawlan leh. Qoorta ayay ku leedahay qalin madaw oo qool u eg. Adarta Soomaalidu way dhawrtaa oo ma disho. Dh: qoolley.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dheri

2

de: large bowl for cooking

3

lx: adar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: adar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed carriseed xoolaha iyo ugaadhu ba daaqaan oo udgoon. Waxa uu u kala baxaa, adaarriyaad iyo adaarbiciid. Adaar badan baa ballayga ka dul baxay. Dh: adaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: thornless medicinal plant with fruit resembling coffee beans

2

lx: adaar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: adaar

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dadka magaalada Harar dega; reer Harar. Dh: Harari.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) midho yaryar oo aad u udgoon oo lagu darsado cuntada. Adaridu waxay ka baxdaa buuraha. Dh: xawaashbuurbuur, geed'adari.

2

adari -da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah shimbiraha yaryar oo midab cawlan leh qoorta dusheedana qool madaw marsanyahay. Dh: adar, qoolley.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay iyada oo arrin iyo talo qoyska ah loo fadhiyo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab keli) gar adag oon jixinjix iyo isku dulqaadasho lahayn oo jilba'aasad ah. Haddii aynu axdar is marino oon kaa gar helo ma i garbixin?

waa la naqliyay ✓

1

(Badar-ka)

2

Iniinaha la beerto oo la cuno oo dhan (sarreen, galley, meseggo).

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc ka mid ah dalagga la beerto oo leh iniino la cuno, lana keydin karo, sida: galleyda, masaggada, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc ka mid ah dalagga la beerto oo leh iniino la cuno, lana keydin karo, sida: galleyda, masaggada, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] grain; cereal crops

waa la naqliyay ✓

name-m full moon

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) midhaha la quuto oo dhan sida sarreenka, qamadiga, hadhuudhka, galleyda iyo wixii la mid ah. Badarkiyo galleydii ayaa laga tuuray baalkoo, beeluhu gu' weeyaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: grain; cereal crops

2

lx: badar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: badar

waa la naqliyay ✓

حَبٌ

waa la naqliyay ✓

1

(Cadar-ka)

2

1. Maalintii kolka cirku daboolan yahay dhulkana hoosiis wada hayo.

3

2. Udug: udgoon; barafuun.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Adar

waa la naqliyay ✓

1

m. n. perfume, scent

2

cadar: m. n., [collective] cloudy weather, overcast sky

waa la naqliyay ✓

1

(Adar), N Pulicaria somalensis 0.Hoffm. Compositae.

2

N Pulicaria monocephala Franch. Compositae.

3

N Helichrysum glumaceum DC. Compositae.

4

N Sclerostephane adenophora (Franch) Chiov. Compositae.

5

N Kohautia senegalensis Cham. & Schlecht. Rubiaceae.

6

N Oldenlandia schimperi T. Andrs. Rubiaceae.

7

N Corchorus cinerascens Defl. Tiliaceae.

waa la naqliyay ✓

name-f perfume, scent, aromatic; shadow. Cf: Udgoon, Dalays

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) perfume (peer- fiyuum); fragrance (free-gransi); especially for women

2

cadar -ah: (adj) cloudy (kalaw-dhi) Ex: maalin cadar ah; a cloudy day

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh qurxoon oo jacaylkii ay waaliddadu qabeen ka gaadhay in ay ugu magacdhigeen cadarka laftiisa.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dareere udgoon oo laga tuujiyo dhirta qaarkeed iyo waxyaabo kale.

2

cadar -ta: (magac, dhedig, keli) maalinnimada, marka cirku daboolan yahay dhulkuna hoosiiska leeyahay. Dh: hoosiis.

3

cadar -ta: (magac, dhedig, keli) laydh qabow oo galabtii soo dhacda.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah noocyada jaadka oo ka baxa meel magacaa leh. Dadar baan soo iibsaday duhurkii.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-dray, -dartay; -dri) 1. Qof jirran ama waalan hadal aan micno lahayn ku hadlid. 2. Wax runta ka fog ku faanid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-dray, -dartay; -dri) 1. Qof jirran ama waalan hadal aan micno lahayn ku hadlid. 2. Wax runta ka fog ku faanid. m.f.dh, hadrid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hadalka qofka gama'sani ku hadaaqo kolka uu hurdo. Goobaha colaadeed hadarku waa halis. Dh: qaraw.

2

hadar-ka: (magac, lab, keli) hadalbadni iyo afmiishaarnimo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xabagta kaliga ah ee aan wax kale la socon sida mushaadka.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meel tiiro ah, meel kor uga taagan dhulka intiisa kale. Dh: tiiro, jiir, jiiro.

2

kadar -ta: (magac, dhedig, keli) wax ruux hortaagan, wax ka hortaagan qofku inuu gaadho halka uu higsanayo. Dh: caqabad, luggooyo, dhibaato, dabar, seeto.

waa la naqliyay ✓

1

(Madar-ka)

2

Shir; urur; isu'imaad; madal.

waa la naqliyay ✓

1

madar¹: m.l 1. Tooxo yar oo buuro u dhexeysa. 2. Nooc bulukeetiga ka mid ah oo ka samaysan dhoobo iyo caws la isku qallajiyey.

2

madar²: m.l/dh la-mid: madal¹.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tooxo yar oo buuro u dhexeysa. 2. Nooc bulukeetiga ka mid ah oo ka samaysan dhoobo iyo caws la isku qallajiyey.

waa la naqliyay ✓

m. n. meeting, plural, ace; gathering

waa la naqliyay ✓

name-m kindness, mercy, mercifulness; meeting place, gathering. Lit: he who was born while his kinsmen are gathering or was born at the gathering place

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil meel lagu kulmo ama lagu shiro ku dhashay ama wiil dhashay xilli reerku shir lahaa.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhul xoolo daaqeen ah oo buuralayda iyo banka u dhexeeya. Xoolihii madarka ayay deggen yihiin. Dh: meder, kafar, idhan, aftin.

2

madar-ka: (magac, lab, keli) roob lagu doogto. Ilaahoow madar khayr qaba na sii. Dh: maddar, roob.

3

madar-ka: (magac, lab, keli) eeg madal.

4

madar -ka: (magac, lab, keli) tooxo yar oo buuro u dhexeysa.

5

madar-ka: (magac, lab, keli) nooc bulukeetiga kat mid ah oo ka samaysan dhoobo iyo caws la isku qallajiyey.

waa la naqliyay ✓

1

a: madal

2

de: meeting-place; gathering

3

lx: madar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: madar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ballanqaad adag Alle lagula galo samaynta wax aan waajib ahan oo uu qofku isa saaro. Dh: nidar.

waa la naqliyay ✓

Raadar

waa la naqliyay ✓

/reydar/ (n) raadaar (qalab wax lugu ilaaleeyo).

waa la naqliyay ✓

s.m. invar. raadar.

waa la naqliyay ✓

radar, n.m. - raadaar

waa la naqliyay ✓

1

(Sadar-ka)

2

1. Xarriiq toosan oo xaashiyaha wax lagu qoro loo yeelo.

3

2. Xarriiq, hadal qoran ama daabacan ka samaysan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) 1. Xarriiq toosan oo xaashiyaha wax lagu qoro loo yeelo. 2. Qoraal xaashi ku qoran oo hal diillin iskula yaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) 1. Xarriiq toosan oo xaashiyaha wax lagu qoro loo yeelo. 2. Qoraal xaashi ku qoran oo hal diillin iskula yaal.

waa la naqliyay ✓

m. n. row, line (of writing); sentence

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) horizontal row of printed or written words; line (laayn)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hal meeris oo wax ku qoran yihiin; qoraalka intiisa hal xariiq lagu qoro, intaan hoos loo degin oo mid kale la bilaabin. Sadar muuqda su'aal uma baahna.

2

sadar -ka: (magac, lab, keli) xasiidda midheheeda taxan, inta isku daliig ku taalla. Sadar xasiid ah waan dhammayn waayey.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: row, line (of writing); [ext.] sentence

3

initial: s

4

lx: sadar

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: sadar

waa la naqliyay ✓

سَطر

waa la naqliyay ✓

1

(Wadar-ta)

2

1. Wax ka kooban tiro ama in, mid ka badan.

3

3. Kooxda ka soo horjeedda kelida; (wadar iyo waaxid).

waa la naqliyay ✓

1

wadar¹: m.dh Tiro ama in mid ka badan. Tusaale: “W. iyo waaxid”.

2

wadar²: m.dh (xisaab) Jawaabta la helo marka laba ama dhawr tiro ama xaddi la isugeeyo.

3

wadar³: m.dh (naxwe) Lidka ereyga kelid ah.

waa la naqliyay ✓

1

wadar¹: m.dh Tiro ama in mid ka badan. Tusaale: Wadar iyo waaxid.

2

wadar²: m.dh (xisaab) Jawaabta la helo marka laba ama dhawr tiro ama xaddi la isugeeyo.

3

wadar³: m.dh (naxwe) Lidka ereyga kelid ah.

waa la naqliyay ✓

Total

waa la naqliyay ✓

Sum

waa la naqliyay ✓

f. n. large number, quantity; plural {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. [Mathematics] sum (sam); total (too-tal) ~ isugayn. 2. majority (ma-joora-ti); mass (maas); the plural Ex: wadar iyo waaxid yaa waalan? who is crazy, an individual or the majority [mass]? ~ [maahmaah; proverb]

waa la naqliyay ✓

1

Collettivo

2

Collective

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la isku geeyey jumladdooda; majmuuco la isku geeyey. Wadarta laba tiro oo la isku geeyayi mid walba way u qayb sami kartaa. Dh: duuduub. Li: keli.

2

wadar -ta: (magacwadareed) magac loo yaqaan deeradu kolka ay koox tahay.

3

wadar -ta: (magacwadareed) tiro ama in mid ka badan.

waa la naqliyay ✓

1

de: large number, quantity; plural {grammar} Contrast: waaxid

2

initial: w

3

lx: wadar

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: wadar

waa la naqliyay ✓

1

(Hunburuq-da)

2

Shinbir yar; qoolley; ceelaljoog; adar; curcurri.

waa la naqliyay ✓

1

(Qoolley-da)

2

Shinbiro jaadad badan ah oo kuwa u caansani surka daliig yar oo madow oo qool la moodo ku lee yihiin; ceelaljoog; hunburuq; adar; curcurri.

waa la naqliyay ✓

m.l Nagaar aan qodax lahayn oo ka baxa balliyada iyo togagga, wuxuu leeyahay miro kuwa bunka u eg, dhirta dawadana waa ka mid. la-mid: adarbiciid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc shimbiraha ka mid ah dhowr jaad u kala baxda oo kuwa ugu caansani surka daliig yar, madow oo qool la moodo ku leeyihiin; ceelal joog; humburuq; adar; curcurri.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc shimbiraha ka mid ah dhowr jaad u kala baxda oo kuwa ugu caansani surka daliig yar, madow oo qool la moodo ku leeyihiin; ceelal joog; humburuq; adar; curcurri.

waa la naqliyay ✓

1

(Adar-bi'd) N Pluchea heterophylla Vatke. Compositae.

2

C Pulicaria sp. aff. P. crispa (Forsk) Oliv. Compositae.

waa la naqliyay ✓

(Ged-adari) N, Og Petroselinum crispum (Mill) Nym.ex A.W.Hill. Umbelliferae.

waa la naqliyay ✓

/pijan/ pigeons;(n) qoolleey (shimbiro hilibkooda la cuno sida ceel-joogta, curcurriga, adariga iwm).

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) address (adarees) ~ ciwaanka, adarees ~ cunwaan

2

cinwaan -ka: (n) headline (heedhlaayn)-, title (taaytal); heading (heedhin) ~ cunwaan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) address (adarees) ~ ciwaan-ka, adarees

2

cunwaan -ka: (n) headline (heedh laayn); title (taaytal); heading (heedhing) ~ cinwaan

waa la naqliyay ✓

1

(I) Gattopardo, Serval;

2

(E) Serval cat;

3

(S) Muq/shabeel (S. g. Muq šabel, Wajir: Muqla šabel); DUMAD XABASHI (S. s.: Dumad habashi); SHABEEL ADARI (S. s.; Sebel'adari); SHABEEL YER (B. G.: Šabèl yer)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah shimbiraha oo midabka dambaska leh. Aaray ayaa geedkaa fuushan. Dh: adar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nagaadh aan qodax lahayn oo ka baxa balliyada iyo dooxyada dhinacyadooda. Waxa uu leeyahay midho kuwa bunka u eg, dhirta dawada leh na waa ka mid. Adaarbiciid baa ka soo baxayoo, arlada quruxdiyo udgoonka ku yaal, ishii aragtaa ayaan badan! Dh: adarbiciid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shinbir yar; qoolley: caalajoog; adar; curcurri.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah shimbiraha yaryar. Dh: qoolley, adar, ur'uurri.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shinbir jaadad badan ah oo kuwa u caansani ay surka daliig yar oo madow oo qool u eg ku leeyihiin. Dh: adar, uur'uurri, curcurri.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) hu' aan sidan, mudh iyo adariir ah. Asaga oo suluq ah oo aan lagu ogayn dhar buu soo galay. Dh: qaawan.

waa la naqliyay ✓

1

(Aar-ka)

2

1. Libaax weyn oo lab.

3

2. Aan biqin; geesi.

4

3. Aarsi.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aarid.

waa la naqliyay ✓

1

vl. n., [collective] revenge, vengeance

2

aar m. n. adult male lion; brave man

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m adult male lion; revenge, vengeance. Lit: very brave man

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. brave (bareeyv) ~ geesi. 2. (n) male lion (laayon) ~ libaax —u aar -ay / tay: (v) avenge (a-veenji); seek or take vengeance for another person

waa la naqliyay ✓

magac ka mid ah kuwa libaaxa oo loo baxsho wiil la rajaynayo in uu sidiisa geesi noqdo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) alaab aqal ama wax kale meel kore saar.

2

aar: (fal) (ka ~) cid dakano gashay ka gud oo ciddii dishay qof ka mid ah dil.

3

aar -ka: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Aar qoyey dawacaa la moodaa. Dh: libaax, gucumaale.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dar-ka) a) Yeelka xoolaha lagu shubo mid kamid ah oo ka samaysan harag weyn oo wareegsan oo gadow leh; b) meelo dhisan oo loogu talaggalay in biyuhu ku soo ururaan ama lagu shubto; qabaal; berked. c) Dad; duul.

2

2. (Dar-ta) Daraad; aw.

waa la naqliyay ✓

1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin.

waa la naqliyay ✓

1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin. m.f.dh, darid.

waa la naqliyay ✓

1

v. scoop, dip out; attach, join; add

2

dar v. dive (into), plunge; sink; become absorbed, engrossed

3

dar [feminine] n. sake, reason

4

dar m. n. trough (drinking ~ cement); skin for carrying water (to animals)

5

dar m. n., [collective] people, ancestry, lineage, generation

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) scoop (iskuup); dip into ~ dhexgali. Ex: dar qaadada; scoop with the spoon

2

kadar -ay / tay: (v) make troublesome or worse; aggravate (ag-ri-veeyt)

3

isku dar: (v) mix (miksi)', join together; add up ~ isku qas

4

dar alla: (adj) innocent (ina-sent)-, honest (oonasti)

5

dar -ka: (n) a water container at the comer of the well, where animals are watered; a watering place ~ qabaal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel dareere dhexgeli oo wax kaga soo qaad. Biyo ii soo dar.

2

dar: (fal) (ka sii ~) cudur sidii hore ka sii liido Dh: xumow.

3

dar: (fal) «ku tiro hore tiro danbe ku biiri oo u gee.

4

dar: (fal) (ku ~) wax hore u yiil ama meel ku jirey wax danbe ku kordhi, ku biiri. Caanaha dhayda ah dhanaan ku dar.

5

dar-ka: (magac, lab, keli) dad wada socda. Darka innoo yimid wax la cuno iyo wax la cabbo siiya. Dh: duul.

6

dar -ka: (magac, lab, keli) weelka biyaha xooluhu ku cabaan oo ka mid ah yeelka xoolaha lagu shubo oo ka samaysan harag, dhoobo, shamiito ama geed laga qoray. Daymayda jalleecada, sidii geel dar loo horey,saw kuma dunuunucin. Dh: qabaal.

7

dar-ta: (magac, dhedig, keli) waxii hore waxa uu yama raadka uu ka tegay. Hadalxumadiisa darteed ayaa uu u dhintay. Dh: daraad, awgeed.

8

dar -ka: (magac, lab, keli) meesha labo dixood, laagood ama webi ay ku kulmaan. sababay.

waa la naqliyay ✓

1

de: sincerely; honestly

2

lx: dar

3

pd: \pd-alla

4

ps: adv-expr

5

key: dar

waa la naqliyay ✓