abuurni

-ka: (magac, lab, keli) dhulka, meelaha beeraha falashadooda ku wanaagsan.

m.f.dh eeg abuuran¹.

-da: (magac, dhedig, keli) mid jira ama soo baxay noqosho.

-da: (magac, dhedig, keli) dillaacsanida debinta sare. Dh: faruurri.

f.mg2 (-iyay, -isay) Abur yeelasho ama soo saarid (siiba awrka qooqan). la-mid: uburi.

(fal) xoor kici; xunbo badan samee; abur ka kici. Saabuunta weelka ku shub oo aburi. Dh: xoori, xunbee.

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. Tusaale: Hala yaabin, qofkaas waa abuurtiise. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid. m.f.dh, abuurid.

m. n. seed; growing thing; creation

abuur v. plant; create

-ay / tay: (v) plant (palaant); place seeds or young plants in [land]; sow ~ beer

abuur-ka: (n) seed (siidh); seed stock; a supply of seed for planting —ku abuur -ay / tay: (v) implant (impalaant)

(fal) 'awood Ilaahay' wax aan jirin uun; meel bilow ah wax ka alkun. Ogow aayaadka Koonka, Ilaahay baa abuuray, arsaaqda na nagu mannaystay. Dh: alkun, uun.

abuur: (fal) beer iyo wax la mid ah fal; dhulbeereed shinniyee. Beerta sannadkan qamadi ku abuur. Dh: beer, fal.

abuur -ka: (magac, lab, keli) alkunka Eebbe ee adduunyada alkumay. Abuurka Alle keligii baa leh. Dh: uun, uumitaan.

abuur -ka: (magac, lab, keli) dhirta ubaxa lihi docda ay lafta ama iniinta ku leeyihiin oo kolkii la beero geedku ka soo baxo.

abuur -ka: (magac, lab, keli) shinnida xulka ah ee beerta loogu talo galay; firida tayada leh ee beeritaanka loo xulay. Dh: shinni, firi.

abuur -ka: (magac, lab, keli) makhluuqaadka kala duwan ee Alle uumay. Dh: uun, uumiye.

abuur -ka: (magac, lab, keli) abuurista oo ah hawsha la qabto kolka beerta shiinnida lagu ridayo. Dh: abuuris, shinniyays.

abuur -ta: (magac, dhedig, keli) sida iyo farsamada loo uumay; habka iyo qaabka loo sameeyay. Inantaa, anigu abuurteedaan la yaabay. Dh: baxaalli.

بذرة

(Buuni-ga)

Qof aqoon-dhaaf ah, siiba tan diinta ku saabsan; mufti.

m.l.kh (-iyo, m.dh) B. ah: qof aad u aqoon badan; mufti.

m.l.kh (-iyo, m.dh) B. ah: qof aad u aqoon badan; mufti.

m. n. scholar, sage (especially in religion)

nickname; name-m scholar, sage (especially in religion)

magac loo baxsho wiil looga jeedo inuu noqdo aqoonyahan ama indheergarad.

-ga: (magac, lab, keli) nin aqoon badan oo cod kar ah, cilmi Ilaahay ku mannaystay. Ba'dana aan ka dhigo waanigii buuniga ahaaye. Dh: afgudhiye.

cf: mufti

de: scholar, sage (especially in religion)

lx: buuni

pd: (-ga)

ps: n2-m

key: buuni

(Buuri-ga)

1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; Tabako.

2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno).

3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo; sigaar; shurrug; saliid; dawo; udgoon; kd.

4. Buuriga la qiiqiyo.

buuri¹: m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

buuri²: f.g2 (-iyay, -isay) Qof ama wax cayilin, naaxin; wax weynayn.

m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

m. n. tobacco (plant ~ product); cigar; smoking pipe

-ga: (n) tobacco plant processed chiefly for smoking in pipes

-ga: (magac, lab, keli) geed caleentiisa sigaarka laga sameeyo siyaabo kala duwanna loo isticmaalo. Buuricune buuri loom dhiibto.

de: tobacco (plant ~ product); cigar; smoking pipe

lx: buuri

pd: (-ga)

ps: n2-m-enum

key: buuri

(Abguri-da)

Jaadadka abeesada midkood; beey.

m.dh Abeeso aad u weyn oo waxaraha, bakaylaha, sagaarada iyo wixi lamida liqda.

f. n. large poisonous snake species

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah abeesada oo waaweyn. Abaguri ayaa muska ku jirta. Dh: bakayleliq, camaaryaley, jilfooley, beey. abgudhi.

de: large poisonous snake sp.

lx: abguri

pd: (-da)

ps: n-f

key: abguri

m.l (-rayaal, m.l/dh) 1. Eebbe. 2. Qof wax abuuraya ama wax beeraya.

-ha: (magac, lab, keli) midka keli ah ee dhab wax u abuuraa, waa Eebbe oo awood u leh in uu wax walba jirsiiyo.

-ha: (magac, lab, keli) qof wax curiya ama beer iyo wax la mid ah fala.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax kala firirsan meel isugu geyn. 2. Ku a.: wax, wax kale ee ugu geli karo ku libdhin. la-mid: ururi, uruuri.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax kala firirsan meel isugu geyn. 2. Ku a.: wax, wax kale ee ugu geli karo ku libdhin. m.f.dh, aruurin¹. la-mid: ururi.

v. gather up ~ together, collect, assemble

-yey / say: (v) collect (ko lekf); cause to come together; assemble

(fal) wax kala daadsan meel isugu keen. Dh: ururi, uruuri. Li: baahi, firdhi.

de: gather up ~ together, collect, assemble

lx: aruuri

pd: (aruuriyey)

ps: v2a=tr

key: aruuri

de: seed; growing thing; creation

hm: 1

lx: abuur

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: abuur_1

de: plant; create

hm: 2

lx: abuur

pd: (abuuray)

ps: v1=

xe: Somalia has made a deep impression on me.

xv: Soomaaliya jacayl weyn bey igu abuurtay.

key: abuur_2

abuuran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la abuuray noqosho.

abuuran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la abuuray ahaansho.

abuuran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la abuuray noqosho .m.f.dh, abuurmid.

abuuran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la abuuray ahaansho. m.f.dh, abuurnaan.

v. be created ~ invented

abuuran [derived] [adjective] created, invented, made (up)

-abuurnaa / abuurnayd: (adj) planted (palaantidh); created

(fal) mid jira noqo; mid samaysan ahaw.

abuuran: (tilmaame) wax la jirsiiyay; wax hore loo abuuray. Dh: jira, nool.

(Abuurid-da)

Wax aan hor u jirin uumid; curin; alkumid; jirsiin; dhalin; ahaysiin.

m.f.dh eeg abuur³. la-mid: abuur¹ (2), abuuris, abuuritaan.

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan hore u jirin uumid; alkumidda wax cusub. Dh: ahaysiin, jirsiin.

(Abuuris-ta)

Uumis; alkun; dhalis; curis.

m.dh la-mid: abuurid; abuur².

vl. n. creation

-ta: (n) creation (kiri yey-shen)

-ta: (magac, dhedig, keli) alkumidda wax aan hore u jirin oo cusub.

de: creation

lx: abuuris

pd: (-ta)

ps: vn1-f, vn2-f

key: abuuris

de: be created ~ invented

hm: 1

lx: abuuran

pd: (abuurmay)

ps: v1=intr

key: abuuran_1

de: created, invented, made (up)

hm: 2

lx: abuuran

pd: (abuurnaa)

ps: adj-der

key: abuuran_2

m.f.dh eeg abuuran². la-mid: abuurnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid jira oo abuuran ahaan. Dh: abuurni..

-ka: (magac, lab, keli) meesha uu masku galo ee god, qorrof ama geed iyo gebi ah. Maski aburriinkiisii ayuu ku noqday. Dh: bahalgaleen.

aburriin -ka: (magac, lab, keli) dhulka, meelaha qodaalka iyo beerista ku wanaagsan.

m.dh A. ah: badeeco diiq, astaan ahaan dusha kaga sawiran.

-da: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka jaad ka mid ah oo cad kana baxa dhulka Soomaalida. Dh: caddey.

(Abuurcas-ka, Abuurcas-ta)

Meseggada jaad ka mid ah oo midabkeedu cas yahay.

m.l/dh Nooc meseggada ka mid ah, oo midab guduud iyo caddaan u dhexeeya leh.

m.l/dh Nooc meseggada ka mid ah, oo midab guduud iyo caddaan u dhexeeya leh.

m. n., [compound] sorghum species, red in color

-ka: (magac, lab, keli) masagada jaad ka mid ah oo midabkeedu casaan yahay. Abuurcas baa si weyn noogu baxday. Dh: masago.

de: sorghum sp., red in color

lx: abuurcas

pd: (-ka ~ -ta)

ps: n0-m/f-cmp

key: abuurcas

m.f.dh eeg afbuur². la-mid: afbuur¹.

-da: (magac, dhedig, keli) cadho darteed afka ururin; afka iyo jaaha cadho ka muujin. Afbuuridda jooji oo waxaad doonayso sheego.

-ga: (magac, lab, keli) eeg afbuuxis.

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan caadi ahayn oo si joogto ah u dhereran. Dh: qalluubni, qayuubni, yuubni.

-ka: (magac, lab, keli) buuritaan ku samayn. Buurniin kama muuqdo wiilka.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg gamuumnaan.

m.dh la-mid: jacburnaan.

f. n. disorganization, state of disorder

-da: (magac, dhedig, keli) alaab ama meel aan habaysnayn oo isku dhex daadsan.

jacburni -da: (magac, dhedig, keli) gabay aan loo eegin qaafiyad iyo xarafraac ahaan.

de: disorganization, state of disorder

lx: jacburni

pd: (-da)

ps: n0-f-st

key: jacburni

-ga: (magac, lab, keli) wax meel yaalay, wax and haystay ku gurasho. Dh: jilaysasho, buuxsasho.

-da: (magac, dhedig, keli) midab cawl iyo caddaan isagu jira. Maro midab saabuuni ah leh buu ii soo libiyey. Dh: bullay.

m.dh (-do, m.l) Loox ballaaran oo afar gees ah, badanaa midab leh oo jeeso wax lagula qoro.

m.dh (-do, m.l) Loox ballaaran oo afar gees ah, badanaa midab leh oo jeeso wax lagula qoro.

f. n. blackboard

-da: (n) blackboard (bal-aak-boodh); surface on which to write with chalk

-da: (magac, dhedig, keli) loox xalleefsan oo balaadhan oo wax lagu qoro ayada oo la adeegsanayo tabaashiir ama qalin weyn; looxa midabbo kala duwan yeelan kara oo baldhaban oo fasalka wax lagu barto lagu dhejiyo ama laga taago ardayda hortooda oo wax lagu dulqoro.

bw: Arabic

de: blackboard

initial: s

lx: sabuurad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: sabuurad

سبورة

m.f.dh eeg arbucuun². la-mid: arbucuunis.