abguri

(Abuurid-da)

Wax aan hor u jirin uumid; curin; alkumid; jirsiin; dhalin; ahaysiin.

m.f.dh eeg abuur³. la-mid: abuur¹ (2), abuuris, abuuritaan.

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan hore u jirin uumid; alkumidda wax cusub. Dh: ahaysiin, jirsiin.

(Abuuris-ta)

Uumis; alkun; dhalis; curis.

m.dh la-mid: abuurid; abuur².

vl. n. creation

-ta: (n) creation (kiri yey-shen)

-ta: (magac, dhedig, keli) alkumidda wax aan hore u jirin oo cusub.

de: creation

lx: abuuris

pd: (-ta)

ps: vn1-f, vn2-f

key: abuuris

-da: (magac, dhedig, keli) mid jira ahaan.

-ga: (n) dialect (daaylekt) colloquial (kolokwi) ~ lahjad

s.m. - hambalyo, bogaadin (ta).

f.g2 (-iyay, -isay) Cabbur ku ridid, neef ku celin.

f.g2 (-iyay, -isay) Cabbur ku ridid, neef ku celin. m.f.dh, cabburin.

v. sniff

yey say: (v) 1. suffocate (safakeyt); stifle (istayfal); to impair the respiration of. 2. to become or feel suppressed or subdued

(fal) nakhaska ku dheji oo neefsiga ku adkee.

m.dh 1. Carjaw ku samaysanta xubinta taranka ee haweenka afkeeda sare marka la gudo ka dib. 2. Feex.

m.dh 1. Carjaw ku samaysanta xubinta taranka ee haweenka afkeeda sare marka la gudo ka dib. 2. Feex.

abri, n.m. - hooy; meel loo hoydo; aqal; guri; min

être à l'abri - ammaan leh; lagu nabadgeli karo

(Abur-ka)

Xoor; xunbo.

m.l/dh Xumbo (siiba midda uu soo saaro aworka qooqan). la-mid: ubur.

m.l/dh Xumbo (siiba midda uu soo saaro aworka qooqan). la-mid: ubur.

m. n., [collective] foam, froth (of camels), bubbles

-ka: (n) foam (foom); froth (farooth) ~ xunbo

-ka: (magac, lab, keli) xoorka tusaale ahaan, kor mara biyaha saabuunta leh iyo caanaha ama noolaha qaarkii afka ka yimaadda. Awrku wuu qooqan yahay oo abur buu afka ka wadaa. Dh: xunbo, xoodh, xoor, xumbo.

abur -ka: (magac, lab, keli) jaad xamaaratada ka mid ah oo sida subxaanyada u dheer. Duudka iyo labada dhinac waxa uu ku leeyahay diillimo madmadow.

a: bur

de: foam, froth (of camels), bubbles

lx: abur

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

syn: xoor

key: abur

buri: f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Nafley orodsiin si meel looga fogeeyo; eryid; cayrin. 2. (f.mg) Qof meel uu ku noolaa ama hawl ka hayey ka fogayn dhaliil awgeed. 3. (f.mg) U b.: cid sed dheeraad ah siin.

bųri: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid weyso u dhawrnayd ka jebin. 2. Xeer jirey baabbi'in. 3. Xeer jirey ku xad gudibid. la-mid: burri.

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Nafley orodsiin si meel looga fogeeyo; eryid; cayrin. 2. (f.mg) Qof meel uu ku noolaa ama hawl ka hayey ka fogayn dhaliil awgeed. 3. (f.mg) U b.: cid sed dheeraad ah siin. m.f.dh, burin¹.

bųri f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid weyso u dhawrnayd ka jebin. 2. Xeer jirey baabbi'in. 3. Xeer jirey ku xad gudibid. m.f.dh, bųrin. la-mid: burri.

v. annul, cancel, invalidate; chase (away)

buri v. give in excess; boil over

-yey / say: (v) cancel (kaan sal)-, annul or invalidate

buri: -yey I say: (v) boil over

(fal) ballandarree oo kaga bax waxaad isku ogaydeen. Belo ha qaaddo ninkii buriyey, ballan qaadku galaye. Dh: baaji.

buri: (fal) noole caymadi. Baraarka ha burin. Dh: eri, caydhi, baaci.

buri: (fal) weyso, soon, xaj iyo waxii la mid ah jebi. Dhuusadu wey burisaa.

buri: (fal) xeer ama qanuun jirey jebi ama ka tallaabso oo ku dhaqmi waa. Sharcigii burisay oo buuraha jiidhay.

buri: (fal) xunbo soo saar. Keldhigii wuu buriyee dabka ka qaad. Dh: aburi, budhi.

buri: (fal) war ama xog la hayay, beeni, warkii laguu sheegay ama aad hore u haysatey buri.

buri: (fal) (isku ~) dhiniciisa isku badi. Hadba kii bahnima kuu xigaa, laysku buriyaaye.

buri: (fal) used u kordhi; dheeri sii. Walaalkii buu u buriyey bariiskii.

(Guri-ga)

1. Meel ama aqal, qof ama cidi deggan tahay oo ku nooshahay; aqal; hooy; ruun; min; rug.

2. Cudur inta hor ugu dhacay aan looga yaabayn inuu kol danbe ku dhaco; kabbaax.

guri¹: m.l (-ryo, m.l) 1. Hooy; aqal. 2. G. ah: nafley heshay difaac ka celiya waxyeellada cudur horay ugu dhacay.

guri²: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Nafley irmaan, maalid iyo nuugid ka dhaafid. 2. La g.: cid xumo wadda la sii wadid, si loo tuso waxyeelladeeda.

guri¹: m.l (-ryo, m.l) 1. Hooy; aqal. 2. G. ah: nafley heshay difaac ka celiya waxyeellada cudur horay ugu dhacay.

guri²: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Nafley irmaan, maalid iyo nuugid ka dhaafid. 2. La g.: cid xumo wadda la sii wadid, si loo tuso waxyeelladeeda. m.f.dh, gurin.

m. n. house, home

guri m. n., [abstract] immunity (to a disease)

guri v. cause to run dry ~ stop producing milk; wean

-ga: (n) house (haaws), residence (rezidensi), home (hoom); flat (falaat); apartment (apaartment) ~ aqal, hooy

guri ka saarid -da: (n) eviction (ivikshin)

guri jabsi -ga: (n) burglary (boor galari)

guriga khamaar: (n) gambling house; casino (kasiinow)

guriga xanaanada: (n) nursing home - gaar ahaan dadka duqoobey

Casa

House

-ga: (magac, lab, keli) aqal uu qof ama in ka badan oo dad ahi deggan yihiin. Dh: aqal, hoy.

guri-ga: (magac, lab, keli) meel uu reer reermiyi ahi degganaan jiray oo uu ka guuray.

منزل، دار، بَيْت

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. Tusaale: Hala yaabin, qofkaas waa abuurtiise. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid. m.f.dh, abuurid.

m. n. seed; growing thing; creation

abuur v. plant; create

-ay / tay: (v) plant (palaant); place seeds or young plants in [land]; sow ~ beer

abuur-ka: (n) seed (siidh); seed stock; a supply of seed for planting —ku abuur -ay / tay: (v) implant (impalaant)

(fal) 'awood Ilaahay' wax aan jirin uun; meel bilow ah wax ka alkun. Ogow aayaadka Koonka, Ilaahay baa abuuray, arsaaqda na nagu mannaystay. Dh: alkun, uun.

abuur: (fal) beer iyo wax la mid ah fal; dhulbeereed shinniyee. Beerta sannadkan qamadi ku abuur. Dh: beer, fal.

abuur -ka: (magac, lab, keli) alkunka Eebbe ee adduunyada alkumay. Abuurka Alle keligii baa leh. Dh: uun, uumitaan.

abuur -ka: (magac, lab, keli) dhirta ubaxa lihi docda ay lafta ama iniinta ku leeyihiin oo kolkii la beero geedku ka soo baxo.

abuur -ka: (magac, lab, keli) shinnida xulka ah ee beerta loogu talo galay; firida tayada leh ee beeritaanka loo xulay. Dh: shinni, firi.

abuur -ka: (magac, lab, keli) makhluuqaadka kala duwan ee Alle uumay. Dh: uun, uumiye.

abuur -ka: (magac, lab, keli) abuurista oo ah hawsha la qabto kolka beerta shiinnida lagu ridayo. Dh: abuuris, shinniyays.

abuur -ta: (magac, dhedig, keli) sida iyo farsamada loo uumay; habka iyo qaabka loo sameeyay. Inantaa, anigu abuurteedaan la yaabay. Dh: baxaalli.

بذرة

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof soomanaa afur siin. 2. Qof soon ka jebin. la-mid: afursii.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof soomanaa afur siin. 2. Qof soon ka jebin. m.f.dh, afurin. la-mid: afursii.

(fal) dad ama qof sooman afur sii. Soo afuri martida.

afuri: (fal) qof subax hore cunto sii.

ahuri, adj. - argagax; cabsiin

ahuri, n. - Nacas; doqon

/oogar/augurs, auguring, augured; (v) 1. calaamad ama wax kuu saraadiya wax xun ama wax fiican (jirro ama caafimaad). e.g. A long drought doesn't augur well for a good harvest. 2. qof wax-sheega (faaliya in qof guulaysanayo ama khasaarayo).

(Buuri-ga)

1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; Tabako.

2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno).

3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo; sigaar; shurrug; saliid; dawo; udgoon; kd.

4. Buuriga la qiiqiyo.

buuri¹: m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

buuri²: f.g2 (-iyay, -isay) Qof ama wax cayilin, naaxin; wax weynayn.

m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

m. n. tobacco (plant ~ product); cigar; smoking pipe

-ga: (n) tobacco plant processed chiefly for smoking in pipes

-ga: (magac, lab, keli) geed caleentiisa sigaarka laga sameeyo siyaabo kala duwanna loo isticmaalo. Buuricune buuri loom dhiibto.

de: tobacco (plant ~ product); cigar; smoking pipe

lx: buuri

pd: (-ga)

ps: n2-m-enum

key: buuri

f.g2 (-iyay, -isay) Awr qooqan, ubur afka ka keenid. la-mid: aburi.

(fal) awr qooqan, abur afka ka keen. Dh: aburi.

v. afflict with drought

de: afflict with drought

lx: abaari

pd: (abaariyey)

ps: v2a=

key: abaari

v.tr., diinta diid, or iska diid.

/abserdh/absurdity; (adj) aan macquul ahayn. e.g. The government policies are absurd.

/abserd/ (adj) ly yaab leh oo masqang gal ing haayny amy dabbaalnymy eh.

f.mg2 (-iyay, -isay) U a.: qof faraciisu siday isu dhaleen sheegid.

(fal) «u ~» sheeg oo tax magacda nasabka. U abtiri wiilka ad isa soo raacdeen.

m.f.dh eeg aburi. la-mid: uburin.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoor kaga keenid: xunbo badan ka samayn. Dh: xoorin, xumbayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aburin.

m.l (-rayaal, m.l/dh) 1. Eebbe. 2. Qof wax abuuraya ama wax beeraya.

-ha: (magac, lab, keli) midka keli ah ee dhab wax u abuuraa, waa Eebbe oo awood u leh in uu wax walba jirsiiyo.

-ha: (magac, lab, keli) qof wax curiya ama beer iyo wax la mid ah fala.

-da: (magac, dhedig, keli) tol iyo qaraabo yaraan. Ninkan madluunka ah, waxa loo cadaadinayaa abyari. Dh: tolyari.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dad ama qof soomman affuro siin. 2. Soon ka jebin. la-mid: affursii.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax kala firirsan meel isugu geyn. 2. Ku a.: wax, wax kale ee ugu geli karo ku libdhin. la-mid: ururi, uruuri.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax kala firirsan meel isugu geyn. 2. Ku a.: wax, wax kale ee ugu geli karo ku libdhin. m.f.dh, aruurin¹. la-mid: ururi.

v. gather up ~ together, collect, assemble

-yey / say: (v) collect (ko lekf); cause to come together; assemble

(fal) wax kala daadsan meel isugu keen. Dh: ururi, uruuri. Li: baahi, firdhi.

de: gather up ~ together, collect, assemble

lx: aruuri

pd: (aruuriyey)

ps: v2a=tr

key: aruuri