abaari — Macnaha & Turjumaada

v. afflict with drought

waa la naqliyay ✓

1

de: afflict with drought

2

lx: abaari

3

pd: (abaariyey)

4

ps: v2a=

5

key: abaari

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) deegaan, xaaluf iyo oomane ka yeelis.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaar-ta)

2

Roob la'aan; doog la'aan; jiilaal dheeraaday.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Dhibaato ballaaran oo roob la'aani keentay.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Dhibaato ballaaran oo roob la'aani keentay.

waa la naqliyay ✓

f. n. drought, famine

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) drought (da-raawt); famine (faa min); wide-reaching food shortage -abaari keentay: (adj) drought victim; drought refugee

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli reeruhu abaarsadeen oo roob la waayay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhulka safaannaha marka roobku baaqdo ee sidaa awgeed xooluhu daaq waayaan, dhulku na oomane noqdo. Col iyo abaar ba cagahaagaa lagaga baxaa. Li: barwaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: oommane

2

de: drought, famine

3

lx: abaar

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: abaar

waa la naqliyay ✓

مَجَاعَة وَجَفَافِ

waa la naqliyay ✓

1

(Baari-ga)

2

1. Riixidda xooggeeda iyo saamayskeeda; ka goosashada iyo xoogga ka yimaada; qof, wax ku adkayn, inuu yeelo; culays saarid.

3

2. Wax tartan lagu iibsana hayo, hadba qofka naadadu ku dhacayso, ku dhawaaqidda.

waa la naqliyay ✓

1

baari¹: m.l 1. Culays, culaab. 2. la-mid: baariyid.

2

baari²: f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Xoog ku riixid; qof wax ku adkayn; culays saarid. 2. Badeeco beec ka xayirid. 3. Ku b.: wax la naadinaayay qofka qiimaha ugu sarreeya gaara ka iibin.

waa la naqliyay ✓

f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Xoog ku riixid; qof wax ku adkayn; culays saarid. 2. Badeeco beec ka xayirid. 3. Ku b.: wax la naadinaayay qofka qiimaha ugu sarreeya gaara ka iibin. m.f.dh, baariyid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. pressure, force, stress; bid at an auction

2

baari v. pressure, put force on

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) [Physics] pressure (pareesher) caddaadis

waa la naqliyay ✓

1

(fal) noqo wax baarixi ah ama baryood ah: noqo wax waqtigii la cuni lahaa ama la iibsan lahaa dhaafay

2

baari: (fal) madal naado wax lagu gadanayo, qiimo fican oo la gaadhay ku ka sii sarreeya ku eri; sicir barar ku rid. Ninka baayacii danbaa lagu baaryey ee qiimo fiican buu gaadhay.

3

baari -ga: (magac, lab, keli) saamaynta riixidda xooggeedu leeyahay; miisaanka culayska ee riixideed. Riixidda baarigeedu ma fufuda.

4

baari -ga: (magac, lab, keli) wax lagu tartamayo iibsigiisa, kolba qofka naadadu ku dhacayso sida xaraashka. Baqashanu waa baariye yaa gadan.

5

baari: (tilmaame) wax xilligiisii dhaafay. Dh: baarixi, baryood. Li: daray.

waa la naqliyay ✓

f.g2 la-mid: ababi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 la-mid: ababi. abaabul f.g1 (-ulay, -ushay) Si hannaan ama qaab habeysan leh dad u hawlgelin, arrin isku duwid, qabanqaabin. m.f.dh, abaabulid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Baadi goobisteed raajin. 2. (f.mg) Ku a.: wax xaalad gaar ah ku raajin. la-mid: abaadsii.

waa la naqliyay ✓

name-m longevity; long life

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil cimridherer ama nolol wanaagsan oo raagta loo rajaynayo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) baabi'i oo dhammee. Ka abaadi buu yidhi, aduunyada dhammaanteed, reer Aare oo idil. Dh: idlee.

2

abaadi: (fal) raaji oo waari. Abaadi naftaada, haddaad Alle diidday. Dh: waari, daa'imi.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaahi-ga)

2

Isutagga awrka iyo hasha.

waa la naqliyay ✓

1

abaahi¹: m.l Isutagga awrka iyo hasha. la-mid: abaahiyid.

2

abaahi²: f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) Hal kudid (awr).

waa la naqliyay ✓

f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) Hal kudid (awr). m.f.dh, abaahin.

waa la naqliyay ✓

v. mate (of camels)

waa la naqliyay ✓

-yey: (v) mate (meeyt); pair animals [especially camels] for breeding ~ u hay, kud

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'awr' hasha saaro. Awrku kolka uu qooqo ayuun buu hasha abaahiyaa. Dh: dhood.

2

abaahi -ga: (magac, lab, keli) awrku marka uu hasha fuulo ee uu riminayo. Hasha awrka diiddaa, way abaahi seegtaa. Dh: dhooditaan, abaaho.

waa la naqliyay ✓

1

de: mate (of camels)

2

lx: abaahi

3

nt: abaahi (ga) [vn-m]

4

pd: (abaahiyey)

5

ps: v2a=

6

key: abaahi

waa la naqliyay ✓

1

(Abaaji-ga)

2

Lumid waa danbe la tabo; tasow.

waa la naqliyay ✓

1

abaaji¹: m.l Xoolo lumay oo waa dambe la tabay.

2

abaaji²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Xoolo lumay waa dambe tebid.

waa la naqliyay ✓

v. be lost; be gone for a long time

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) lost (loosti); no longer in the possession for a long time ~ abaad

waa la naqliyay ✓

1

(fal) lun ama tasow; waa danbe qiimahaaga ha la tebo. Istiqfaartii iyo toobadii way abaajiday e.

2

abaaji -ga: (magac, lab, keli) lumidda wax la hilmaamay oo mar danbe la tabo; arrin tasoobay. Xoolaha abaajiga ka ilaasho. Dh: tasaw.

waa la naqliyay ✓

1

de: be lost; be gone for a long time

2

lx: abaaji

3

pd: (abaajiyey)

4

ps: v2a=

5

key: abaaji

waa la naqliyay ✓

m.dh (-iyaal, m.l/dh) A. ah: haan duug ah oo biyaha sii daysa; boos.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tol iyo qaraabo yaraan. Ninkan madluunka ah, waxa loo cadaadinayaa abyari. Dh: tolyari.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wadiiqo yar oo u dhexeysa laba dhisme, laba beerood, ama laba xero iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wadiiqo yar oo u dhexeysa laba dhisme, laba beerood, ama laba xero iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

(Ab'ogaa-ga)

2

Dad dalka gudihiisa weligii degganaa; aan gadaal-ka-imaad ahayn; waddani (ab'ogaa iyo abaarikeentay).

waa la naqliyay ✓

1

(Abaarikeentay-da, Abaarikeentay-ga)

2

Dad aan dhulka ku dhalan oo waa danbe dalaw ku yimid; gadaalka'imaad; kooyto (ab'ogaa iyo abaarikeentay).

waa la naqliyay ✓

1

(Hayaamid-da)

2

Meel fog oo abaari ka sokayso u guurid; kaynaanid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hayaamin-ta)

2

Meel fog oo abaari ka sokayso xoolo u kaxayn; kaynaanin.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax abaari haleeshay ahaansho (dhul).

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-stay, -satay) Wax abaari ku dhacday noqosho (meel). la-mid: abaarso.

waa la naqliyay ✓

1

gannad¹: m.l 1. Cayayaan u eg gendiga oo xoolaha dhiigga ka nuugta ayadoo geela ku reebta cudurka dhukaanka. 2. Caatoobidda xoolaha siiba geela marka dhukaanka ku dhaco ama abaari hesho; jaynaf. 3. la-mid: gannadid.

2

gannad²: f.mg1 (-day, -dday) Nafley kacsan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dad dalka gudihiisa weligii degganaa; aan gadaal ka imaad ahayn. Tusaale: Soomaalidii hore waxay ahayd ab'ogaa iyo abaarikeentay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax abaari haleeshay ahaansho. Tusaale: Meeshaasi waa dhul abaaraysan. m.f.dh, abaaraysnaan.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh.u Dad aan dhulka ku dhalan oo waa dambe dalaw ku yimid. Tusaale: Soomaalidu waxay u kala bixi jirtay: ab'ogaa iyo abaarikeentay.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadareed) xoolaha inta qaanka ah ee aan weli curan ama la raran, gaar ahaan geela. Aaran dib u hadhay, aar ha laayee, awr xun baa dhalay. Dh: aalo, ulul, aadhan, qaan.

2

aaran -ka: (magac, lab, keli) xilliga dooggu aad u qawlo ee xooluhu barqofadhiisi noqdaan. Aaran iyo abaari Allow kuu maso, uunkana u kala roon. Dh: deegaan, barwaaqo. Li: abaar.

3

aaran-ka: (magac, lab, keli) roob dhul ballaadhan ka da'ay oo aad loogu barwaaqaystay. Waxa noo da'ay aaran aad noo doojiyay. Dh: mahiigaan, roob.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) abaari in ay ku dhacdo, sabab u noqosho.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dad meeshii ay degga-naayeen abaar uga soo qaxay oo halka ay deggan yihiin gadaalyimid ku ah. Abaarikeentay maahine, arliguu badh leeyahay. Dh: gadaalyimid, koyto.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) deegaan abaari heshay noqod.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, meel dheer u hayaamin oo u rarid. Hadday abaari jirto baqoolinta xooluhu waa lama huraan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) saban ay colaad iyo abaari dhacday oo bakhtigii xoolaha dirxi iyo duqsi ka dhasheen.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) marka ceelka abaari gudhiso. Ceelka dowr baa ku dhacaye biyuu lahaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Abbaarid-da)

2

Leexleexad la'aan iyo toos u aadid; (ku abbaarid): ku toosin; ku duwid; ku aaddin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg abbaar³. la-mid: abbaar¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) toos u beegsashada wax ama meel la wada og yahay. Doonnida la waayay waxay seegtay abbaaridda jihadii ay u socotay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) beegsashada meel ama yool cayiman. Dh: abbaarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Abraarid-da)

2

Jibaaxid; majiirid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg abraar². la-mid: abraar¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bootin fiirsasho la'aan ah. Dh: jibaaxid, majiirid.

2

abraarid -da: (magac, dhedig, keli) gelitaanka safar aan soo laabasho lahayn. Dadkii hore abraarid ayey geli jireen. Dh: hayaamid. Li: negaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg abraarid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Barbaar ka dhigid. 2. Jir, garaad, anshax iyo wixi lamida ee ubad, dhisid; korin; tababbarid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Barbaar ka dhigid. 2. Jir, garaad, anshax iyo wixi lamida ee ubad, dhisid; korin; tababbarid. m.f.dh, barbaarin.

waa la naqliyay ✓

v. rear, raise, bring up; tame

waa la naqliyay ✓

-yey/ say: (v) raise (reeyz); bring up; rear (ri-yer); foster (foos- ter). Ex: aabbahay baa isoo barbaariyey; my father has raised me

waa la naqliyay ✓

1

(fal) barbaar ka dhig. Si wanaagsan u babaari carruurta. Dh: kori.

2

barbaari: (fal) «ku ~» dhaqan ku soo kori, ku tababbar. Diinta islaamka ku babaari carruurta.

waa la naqliyay ✓

1

de: rear, raise, bring up; tame

2

lx: barbaari

3

pd: (barbaariyey)

4

ps: v2a=

5

key: barbaari

waa la naqliyay ✓

1

(Habaarid-da)

2

Qof, kd., wax xun ugu duceyn; inkaarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg habaar².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, wax xun iyo dhib Alle uga baryid. Habaaridda laguma degdego. Li: ducayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, Ilaahay wax xun uga baryid. Dh: habaarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-iyay, -isay) Baadi xogteed cid weyddiin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Xoolo iyadoo aan la nasin socod dheer oo aan kalago' lahayn wadid.

waa la naqliyay ✓

v. drive one's herd ~ flock to new grass

waa la naqliyay ✓

(fal) rar oo nag la doono. Aaranka xabawari. Dh: naq gee.

waa la naqliyay ✓

1

de: drive one's herd ~ flock to new grass

2

initial: x

3

lx: xabawari

4

pd: (xabawariyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xabawari

waa la naqliyay ✓

v. carry on one's back; carry something while holding it; uphold

waa la naqliyay ✓

(fal) dhabarka u saar oo u xambaarsii. Xaabada ii xambaari.

waa la naqliyay ✓

1

a: xambaar ~ xanbaar

2

de: carry on one's back; carry s.t. while holding it; uphold

3

initial: x

4

lx: xambaari

5

pd: (xambaariyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: xambaari

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg abaab². la-mid: ababid. la-mid: abaab¹, abaabis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xaabista iyo unuunufka wax meel ku daadsan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ababin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) neef ama ilmo yar, sida wax loo cuno, barid. Dh: ababin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: Abaabid; ababid. la-mid: ababis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) neef ama ilmo dhowaandhalad ah, sida wax loo cuno baris.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaadid-da)

2

(ku abaadid) ku daa'imid, ku waarid, ku ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg abaad². la-mid: abaad¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) duugowga iyo dabargo'a tilmaamaya baabi'idda wax jiray. Dh: goofid, gaboobid, raagid, duugoobid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg abaadi. la-mid: abaadsiin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) goofinta wax jiray iyo baabi'intiisa. Abaadinta beerta, anaa kugu dhaafay. Dh: goofin, baabi'in.

2

abaadin -ta: (magac, dhedig, keli) waarinta wax jira iyo raajintiisa. Abaadinta uunka, Allaa iska diiday.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg abaadid. abaaditaan -ka: (magac, lab, keli) waaritaan ama raagid. Dh: abaadid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg abaahi². la-mid: abaahiyid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) saarashada awrku hasha ku dhoodo. Abaahinta awrta waa loo milay dayaa. Dh: dhoodis.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: abaahiyid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhoodidda awrka ee hasha uu u tego.

waa la naqliyay ✓