-gani — Macnaha & Turjumaada

1

a: =-kani

2

de: this [SUBJECT]

3

lx: -gani

4

ps: deic-m-suf

5

key: -gani

waa la naqliyay ✓

1

(Asmayn-ta)

2

Asmo ku akhriyid, ku ganid.

waa la naqliyay ✓

1

(Cirtaallayn-ta)

2

Xagga cirka u ganid; kor u ridid.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganid-da)

2

Xabbad, fallaar, iyo wax kale oo la mid ah, ridid, tuurid.

waa la naqliyay ✓

1

(Kalleetiyid-da)

2

Kaadi ama wax la mid ah, oo kalleeti ah, sii deyn, dhiijin, ganid.

waa la naqliyay ✓

1

(Ridid-da)

2

1. Dhulka ku sii deyn.

3

2. Kufin.

4

3. Tuurid; ganid.

waa la naqliyay ✓

1

(Toogasha-da)

2

1. Qof la dilayo xabbad ku dhufasho.

3

2. Meel la asteeyey xabbad ku ridid, dhaqaysasho, ganid.

4

3. Arrin ama dan la lee yahay, sidii lagu gaari lahaa, wax ka qabasho; ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tuurid-da)

2

1. Ganid; ridid; xoorid.

3

2. () Wax badan (dad, xoolo, ...) kob yar isugu keenid, hojin; tuumin; tuulid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-meeyay, -maysay) Asmo ku akhriyid; ku ganid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax hawada sare u ganid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ganid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -naysay) Gemuun ku ganid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg gan³. la-mid: gamid, ganiin, gemid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: ganid.

waa la naqliyay ✓

1

gantaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Wax la ganay oo fallaar iyo wixi lamida. 2. Qalab ama hub halis ah oo meel fog wax ka dila. la-mid: gentaal¹.

2

gantaal²: m.dh la-mid: gantaalid.

3

gantaal³: m.dh Gantaal ganid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ganid.

waa la naqliyay ✓

1

kalleeti¹: m.dh 1. Gantaal xoog leh oo kaadi ama biyo oo meel durugsan gaara. 2. Istaagga oo lagu kaadsho. la-mid: talleeji, tallooji.

2

kalleeti²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Ku k.: kaadi ama wax la mid ah, oo si ganid ah, u sii dayn.

waa la naqliyay ✓

/kaast/ (v) 1. tuurid; ganid (n) 2. jilayaal (dadka jilaya filin ama riwaayad iwm) (n) 3. kabayo (wax jaba, waxa la saaro oo lugu kabo) (n) 4. qaabka (muuqaalka guud).

waa la naqliyay ✓

/dhisjarj/ (v) 1. ka sii-deyn, ka fasaxid (v) 2. sii-dayn (v) 3. xabbad ridid (ganid) (v) 4. fulin, sida waajib gudasho, deyn bixin iwm. 5.danabtir (ereybixin fisigis)

waa la naqliyay ✓

/graandh/ (adj) 1. weyn, aad u-weyn. e.g. a grand palace. (adj) 2. cajiib ah, heer-sare ah. e.g. That was a grand party (infl) 3. kun doolar ama kun gani. e.g. She paid two grand for that stereo.

waa la naqliyay ✓

1

de: this

2

hm: 1

3

lx: -gan

4

ps: deic-m-suf

5

xe: this house

6

xv: =-kan

7

key: -gan_1

waa la naqliyay ✓

1

(suffix) [at end of nouns] this ... Ex: gabadhan: this girl. Gurigan; this house

2

—an: (suffix)-, changes some verbs to adjective. Ex: daaran; lightened, dansan; turned off

waa la naqliyay ✓

1

a: =-ka after g, w, y, or i

2

de: the [MASCULINE DEFINITE ARTICLE]

3

lx: -ga

4

ps: det-m-suf

5

key: -ga

waa la naqliyay ✓

1

(Ani-ga)

2

(aniga; aan; i; ii) qofka hadla haya ama wax qora haya.

waa la naqliyay ✓

mu.eb la-mid: aniga.

waa la naqliyay ✓

pron., sg. I, me

waa la naqliyay ✓

(pronoun) I (aay); me (mii) ~ aniga. Ex: yaa hadlay?, ani; who spoke?, me

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) qofka koowaad ee hadlaha ah; 'aniga; aan; i; ii'. Nin ani yidhi dad iska sooc.

waa la naqliyay ✓

1

cf: aniga

2

de: I, me

3

lx: ani

4

pd: (an)

5

ps: pro-red-1sg

6

key: ani

waa la naqliyay ✓

gai, adj. - farxad

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gan-ka) a) Alaabada la falkiyo ama la tidco ama la sooho, docda sinsiman oo la qurxiyey oo gudaha xigta maahee, docda kale oo kore oo dufca leh, b) Xaadda ku taal oogada nafleyda.

2

(Gan-ta) Bir ama laf ama qori ama wax kale oo qaroofsan oo wax la suro ama wax lagu soo jiido; gar.

waa la naqliyay ✓

1

gan¹: m.l 1. Dhogorta nafleyda oogadeeda ka baxda. 2. Farqaha dhan-hoosaadka dermada, kebedda iyo raarka. 3. Heer dhaqaale, bulsho ama siyaasad.

2

gan²: m.dh (-ano, m.l) 1. Gammuunka halkiisa dambe oo jeexan oo xarigga la saaro marka la gamayo. 2. Labada ilig ee sare middood. 3. Bir, qori iyo wixi lamida qoroofan oo wax la suro.

3

gan³: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Xabbad, fallaar iyo wixi lamida ridid, tuurid. la-mid: gen.

waa la naqliyay ✓

1

gan¹: m.l 1. Dhogorta nafleyda oogadeeda ka baxda. 2. Farqaha dhan-hoosaadka dermada, kebedda iyo raarka. 3. Heer dhaqaale, bulsho ama siyaasad.

2

gan²: m.dh (-ano, m.l) 1. Gammuunka halkiisa dambe oo jeexan oo xarigga la saaro marka la gamayo. 2. Labada ilig ee sare middood. 3. Bir, qori iyo wixi lamida qoroofan oo wax la suro.

3

gan³: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Xabbad, fallaar iyo wixi lamida ridid, tuurid. m.f.dh, ganid. la-mid: gen.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. outer side of woven ~ plaited fabric; light body-hair, lanugo

2

gan [feminine] n. hook

3

gan v. shoot (at); throw ~ launch a weapon

waa la naqliyay ✓

1

-ay I tay: (v) launch (loonji); shoot (shat), propel (pro-peel)-, fire (faayer)

2

gan -ta: (n) 1. handle (han-dhel). 2. projecting object; tip (tip). 3. hook (huuk)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax caaro yuuban leh, sida gantaal iyo wixi la mid ah, tuur oo yoo la beegso. Dh: tuur, rid.

2

gan -ka: (magac, lab, keli) gas ka kaca oogada ama maqaarka.

3

gan-ka: (magac, lab, keli) farqaha dhanhoosaadka dermada, kebedda iyo raarka.

4

gan-ka: (magac, lab, keli) heer dhaqaale, bulsho ama siyaasad.

5

gan-ta: (magac, dhedig, keli) gammuunka halkiisa dambe oo jeexan oo xarigga la saaro marka la ganayo.

6

gan -ta: (magac, dhedig, keli) labada ilig ee sare middood.

7

gan -ta: (magac, dhedig, keli) bir, qori iyo wixii la mid ah oo qoroofan waxna la sudho.

waa la naqliyay ✓

1

de: your

2

lx: -gaa

3

ps: pro-det-2sg

4

see: =-kaaga

5

key: -gaa

waa la naqliyay ✓

1

de: my

2

lx: -gay

3

ps: pro-det-1sg

4

see: =-kayga

5

key: -gay

waa la naqliyay ✓

1

de: the [MASCULINE KNOWN SUBJECT]

2

lx: -gii

3

ps: det-m-suf

4

xe: the house

5

xv: =-kii

6

key: -gii

waa la naqliyay ✓

(suffix): this (this); definite article of some masculine gender words ending in the e vowel. Ex: guurehan; this night travel; haasawehan; this date [courting]; furehan; this key

waa la naqliyay ✓

(suffix; pronoun) this (this) used to refer to only singular masculine nouns ending -ka. Ex: wiilkan; this boy

waa la naqliyay ✓

1

(Agan-ka)

2

1. (Ceel) biyo badan leh; banqi.

3

2. Cosob ama naq badan; aftin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Ceel biyo badan leh; naq badan. 2. A. ah: xoolo, ceel, dhul iyo wixi lamida oo aan intifaac lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Ceel biyo badan leh; naq badan. 2. A. ah: xoolo, ceel, dhul iyo wixi lamida oo aan intifaac lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. well; virgin land, good grazing land ~ area

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhul ama deegaan cosob iyo naq badan. Dh: aftin, ugbaad.

2

agan -ka: (tilmaame) ceel biyo badan leh. Ceel agan ah bay dawladdu noo qodday. Dh: banqe, ma'wi.

waa la naqliyay ✓

1

de: well; virgin land, good grazing land ~ area

2

lx: agan

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

syn: aftin

6

key: agan

waa la naqliyay ✓

1

dani¹: m.l Qof mas'uul ka ah baabuur, bas iyo wixi lamida. la-mid: deni.

2

dani²: m.dh Geed weyn, ciinka iyo dharkeenka ay isku bahyihiin oo ceelasha, guryaha, waraha iyo wixi lamida deyr looga dhigo; dano.

waa la naqliyay ✓

1

dani¹: m.l Qof mas'uul ka ah baabuur, bas iyo wixi lamida. la-mid: deni.

2

dani²: m.dh Geed weyn, ciinka iyo dharkeenka ay isku bahyihiin oo ceelasha, guryaha, waraha iyo wixi lamida deyr looga dhigo; dano.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) male iyo mala'awaal aan xaqiiqo ku fadhiyin. Doob dani baa dilay. Dh: danni.

waa la naqliyay ✓

m. n. all (over), the whole of, entire

waa la naqliyay ✓

-ba: (adj) entire (in taayer); all (ool); whole (hool) ~ gebi. Ex: wayna dhibidoontaa gabigeenba; it will bother all of us

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) tog ama laag qararka ku hareeraysan ee laga tallaabi karin malko laga helo mooyaane. Dh: gebi, qaw, jar.

waa la naqliyay ✓

1

a: gebi

2

de: all (over), the whole of, entire

3

lx: gabi

4

pd: (-ga)

5

ps: n0-m

6

key: gabi

waa la naqliyay ✓

v. pervert; mis-interpret

waa la naqliyay ✓

1

de: pervert; mis-interpret

2

lx: gadi

3

pd: (gadiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: gadi

waa la naqliyay ✓

-yey I say: (v) place inside; put in; insert (inseert); cause to penetrate (penatareeyf); pierce (piryes) or enter (in ter) ~ geli

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) Bir, qori, iyo wixi lamida qaroofan oo wax la suro.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) Bir, qori, iyo wixi lamida qaroofan oo wax la suro.

waa la naqliyay ✓

/gaang/ (n) 1. burcad, qawleysato, gaangeystaro (n) 2. baando, koox saaxiibo ah, siiba wada-shaqayn leh.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ntay, -natay) Ugaar fallaar ku dhufsasho. la-mid: geno.

waa la naqliyay ✓

(fal) tuuro oo wax aad gacanta ku hayso rid.

waa la naqliyay ✓

gant, n.m. - maro ama harag jaangooyada gacanta leh; gaamanka

waa la naqliyay ✓

v. pound

waa la naqliyay ✓

1

de: pound

2

lx: gawi

3

pd: (gawiyey)

4

ps: v2a=

5

key: gawi

waa la naqliyay ✓

1

°(Gayi-ga)

2

Geyi.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: geyi.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] country; world, universe

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) world (wooldh); earth (eerath) ~ geyi, giyi. Ex: gayiga aan ku noolnahay... ; the earth we inhabit

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) dunida aynu ku nool nahay. Gayiga Ilaahay meel walba waa la degi karaa. Dh: dhul, adduun, caalam.

2

gayi-ga: (magac, lab, keli) eeg deegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: country; world, universe

2

lx: gayi

3

pd: (-ga)

4

ps: n0-m-col

5

see: geyi

6

key: gayi

waa la naqliyay ✓

1

(Geni-ga)

2

Lacag dahab ah oo Ingiriisku soo saari jirey, lase joojiyey 1813, oo ka dhignaan jirtey 21 shilin; (ama Gini).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Lacag dahab ah oo Ingiriisku samayn jirey waayadii hore. 2. Lacag waraaq ah oo u dhiganta labaatan shilin. la-mid: gini.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Lacag dahab ah oo Ingiriisku samayn jirey waayadii hore. 2. Lacag waraaq ah oo u dhiganta labaatan shilin. la-mid: gini.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Geni, Guinea

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] guinea; pound (sterling); twenty shillings

waa la naqliyay ✓

name-f Geni, guinea; pound (Sterling); twenty shillings

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. twenty Somali Shilling. 2. British pound

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: geni.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Guinea

waa la naqliyay ✓

ama Giniyo, magac loo baxsho gabadh la jecel yahay oo qiimaheega aawadii lagu metaalay lacagta Ingiriiska.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lacag warqad ah oo dalal badan laga isticmaalo.

waa la naqliyay ✓

1

de: Guinea

2

lx: Gini

3

ps: n0-loc-f

4

key: Gini

waa la naqliyay ✓

Valve

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caano neef dhaqayo ah laga lisay. Li: danbar, ramad.

waa la naqliyay ✓

deictic, subject case: this [subject]

waa la naqliyay ✓

[pronoun this plus is] this is... Ex: kani waa buug; this is a book

waa la naqliyay ✓

1

de: this [SUBJECT]

2

lx: kani

3

ps: deic-m-subj

4

xe: This is my son.

5

xv: Kani waa wiilkaygii.

6

key: kani

waa la naqliyay ✓

1

(Mani-da)

2

Biyaha laboodka; mino; shahwo.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: mino.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): sperm, semen

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dareere cad oo layiig ah oo dhegdhe leh oo ay dhexdabbaashaan malaayiin ilimagabatayga taranka ah oo ay soo saaraan dhikilaha labku asaasna u ah taranka. Dh meni, shahwad, xawo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: sperm, semen

3

lx: mani

4

pd: (-da)

5

ps: n-f-mass

6

see: mino

7

key: mani

waa la naqliyay ✓

agg. invar. - mid kasta, mid walba.

waa la naqliyay ✓

1

(Qani-ga)

2

Hodan; tanaad; maalqabeen.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Q. ah: qof maalqabeen ah.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Q. ah: qof maalqabeen ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. rich man, wealthy person

waa la naqliyay ✓

riche.

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) rich (rzy); wealth (wel-thi) ~taajir

waa la naqliyay ✓